Таџикистан сака да ја напушти кирилицата и да се префрли на латиница

Русија го суспендираше увозот на млечни производи од Киргистан, пренесува Радио Либерти, цитирајќи соопштение на руски Росселхознадзор. Руската агенција посочува дека одлуката е донесена минатата недела по проверка на киргистанските млечни производи и фарми. Таа, наводно, открила дека локалните компании биле „неефикасни“ во контролирањето на квалитетот на производите. Сепак, „Роселхознадзор“ не посочи кои точно се проблемите.

Тоа доаѓа откако пратениците на киргистанскиот парламент предложија да се преведе националната азбука од кирилица на латиница. Законодавците забележаа дека „исконските киргистански зборови на кирилица се напишани погрешно“. Иницијативата беше поддржана од Канибек Осмоналиев, претседател на Националната комисија за државниот јазик при претседателот.

Преминувањето на латинското писмо беше делумно политички поттикнато за да се оддалечат народите што зборуваат турски од долгогодишното руско влијание и да развијат посилен национален идентитет.

Сепак, претседателот на републиката Садир Џапаров на средбата со Осмоналиев го критикуваше предлогот на пратениците. Шефот на државата упати строга забелешка до Осмоналиев и го повика да се воздржи од невнимателни изјави во врска со јазичната политика, вклучително и преводот на киргистанскиот јазик на латински.

„Прерано е да се зборува за преминот на киргистанскиот јазик на латиницата. Без обезбедување на соодветно, компетентно ниво на познавање на државниот јазик на кирилица, не може да се зборува за преминување на латиницата. Сега ова прашање не се поставува, развојот на државниот јазик треба да продолжи на кирилица“, рече претседателот (цитат од Интерфакс).

Процесот на транзиција од кирилица на латиница во една или друга форма се одвиваше во сите поранешни турскојазични републики на Советскиот Сојуз, кои се одделија како резултат на распадот на СССР. Во Азербејџан и Туркменистан кирилицата беше напуштена во првата половина на 1990-тите. Во Узбекистан многу години постоеја две официјални азбуки, но до 2023 година, официјалните лица целосно се префрлија на латинската верзија. Во Казахстан, процесот на префрлување на латиницата трае од 2017 година.