Кои би можеле да бидат првите мерки на владата на Петер Маѓар?

Будимпешта – Партијата Тиса не штедеше на ветувањата за време на кампањата: тие најавија, меѓу другото, враќање на дел од „украдениот“ имот, зголемување на пензиите и детските додатоци и деблокирање на европските фондови. Со оглед на двотретинското мнозинство што го освоија, тие најавија дека ќе го изменат уставот, законите за финансирање на партиите и изборниот закон, како и медиумските регулативи.

Иако е прашање што всушност ќе се постигне, првите чекори на новата влада веројатно ќе вклучуваат антикорупциски мерки и одлуки за социјалните бенефиции, пишува hvg.hu.

Првите сто дена
Партијата Тиса ја претстави својата програма на повеќе од 200 страници на почетокот на годината, но неколку клучни ветувања редовно беа истакнувани во изјавите на лидерот на партијата Петер Маѓар за првите чекори на неговата влада. Мерките за првите сто дена би можеле да бараат и вонредна седница на парламентот, бидејќи по конституирањето на новото свикување на крајот на мај, редовната седница трае само до 15 јуни.

Во својот победнички говор во неделата, Маѓар објави: „Моето прво патување ќе ме однесе во Полска, за да го зајакнам илјадагодишното полско-унгарско пријателство. Моето второ патување ќе ме однесе во Виена. А моето трето патување во Брисел, за да ги вратам средствата на Европската Унија што им припаѓаат на Унгарците“.

Мерки против корупција
Како еден од првите потези, Петер Маѓар ги истакна мерките против корупција во својот неделен говор и во интервју за HVG. Унгарија ќе се приклучи на Европското јавно обвинителство и повторно ќе се приклучи на Меѓународниот кривичен суд, а ќе се формира и Национална канцеларија за враќање и заштита на средства.

Оваа канцеларија стана едно од симболичните ветувања на кампањата, со цел враќање на дел од „украдените“ средства во државна сопственост. Ќе биде „вработена од најдобрите адвокати и истражители во земјата, и ветувам дека ќе бидат успешни“, рече Маѓар.

Прашањето како законски да се направи ова останува, секако, со оглед на тоа што многу од договорите беа во согласност со законот, иако беа спротивни на здравиот разум. Во секој случај, партијата Тиса планира да ги оданочи олигарсите, што се очекува да донесе некои средства во буџетот.

Враќање на средствата од ЕУ
Оваа задача нема да биде полесна од враќањето на имотот. Европската унија го условува исплатата на средствата со усвојување на низа закони и зајакнување на владеењето на правото. Како дел од планот за закрепнување по пандемијата, Унгарија има право на 6,5 милијарди евра грантови и 3,9 милијарди евра меки заеми.

Од ова, државата досега доби само 920 милиони евра авансни плаќања. Проблемот е што парите мора да се искористат до 31 август 2026 година и да се евидентираат до крајот на таа година. Ако тоа не се случи, Унгарија ќе мора да ги врати и авансните плаќања што ги добила. Во најлош случај, поради постапките на претходната влада, земјата би можела да изгуби вкупно 80 милијарди евра.

Нов буџет
Според ветувањата, партијата Тиса исто така ќе изготви нов буџет. Како што претходно најави Петер Маѓар, тој ќе вклучува намалување на даноците, воведување данок на имот вреден повеќе од една милијарда форинти, како и зголемување на пензиите и детските додатоци.

„Расфрлачките престижни инвестиции – како што се Пакс или железницата Будимпешта-Белград – мора веднаш да се разгледаат. Продажбата на државен имот и зградите на министерствата мора да се запре, а ние исто така ќе започнеме сеопфатна истрага за системот за заштита на децата, каде што во многу случаи дури и зголемувањето на платите не може да чека“, рече Маѓар, зборувајќи за своите планови за првите 100 дена.

Владеење на правото
Петер Маѓар вети во својот говор на 23 октомври дека ќе „ја врати независноста на истражните органи и судството“ на конститутивната седница на парламентот. Точните детали сè уште не се познати, но во програмата на партијата се наведува дека тие ќе го укинат владеењето на правото, ќе го ограничат мандатот на премиерот на два мандата и ќе „ја зајакнат независноста на судството“.

„Никогаш повеќе нема да дозволиме никој да ја освои или напушти слободна Унгарија“, рече Маѓар, кој исто така вети дека ќе ја укине Канцеларијата за заштита на суверенитетот.

Отворање досиеја и помирување
Според претходните изјави на лидерот на партијата Тиша, меѓу првите одлуки ќе биде отворањето на досиејата на тајната служба, како и поднесувањето закон за национално помирување. Целта, рече тој, е да се „излечат раните што си ги нанесевме едни на други“.

Во врска со помирувањето, Маѓар му рече на HVG: „Не е народ против народ. Гласачите на Фидес исто така сакаат мир и ја сакаат својата татковина. Не е нивна вина што оваа влада е на власт“. Тој додаде: „Ќе има такви што ќе можат да го прифатат тоа побрзо, а ќе има и такви на кои ќе им треба повеќе време.

Но, ако видат – дури и оние што цел живот гласале за Фидес – дека сепак не сме дух, тогаш ова таканаречено обединување на нацијата може да се случи. Ова е барем исто толку важно како и подобрувањето на нашите економски индикатори, а двете се поврзани. Земја каде што менталната состојба на луѓето е добра, подобра и функционална“.

Јавност на владините одлуки

Партијата, исто така, вети, иако без конкретен рок, дека ќе ги објави записниците од владините седници од претходните години, под услов тоа да не ги загрозува државните интереси. Покрај тоа, тајните владини одлуки класифицирани како тајни до 2000-тите и 3000-тите години ќе бидат разгледани и сите одлуки ќе бидат декласифицирани каде што е можно од аспект на националната безбедност.

Според најавите, вестите и јавните медиуми ќе бидат веднаш суспендирани сè додека не се спроведе нивна реорганизација на паритет. Исто така, ќе се воведе мораториум за државно рекламирање, по што посебно тело ќе ја следи рамномерната распределба на рекламите на медиумскиот пазар.