Центрите за податоци во Велика Британија остануваат без струја: Ќе користат фосилни горива

Повеќе од 100 нови центри за податоци во Велика Британија планираат да користат гас за производство на електрична енергија, некои од нив трајно.

Според британските претставници, ова е неизбежна последица од годините чекање да бидат поврзани со националната електрична мрежа, што покренува „интересно прашање“ за климатските цели на земјата, пишува Гардијан.

Голем интерес за приклучоци за гас

Стјуарт Окин, директор за сајбер регулатива и вештачка интелигенција во регулаторот Ofgem, изјави на маргините на конференцијата „All-Energy“ во Глазгов дека има 100 GW проекти за центри за податоци кои чекаат да бидат поврзани со мрежата.

„Јасно е дека не секој ќе може да се поврзе со мрежата. Ако проектот не добие приклучок, ќе мора да најде алтернативно решение“, рече Окин.

Конференцијата забележа значителна промена во подготвеноста на британските програмери и власти да ја разгледаат употребата на фосилни горива за поттикнување на амбициите за вештачка интелигенција.

Силвија Сајмон, раководител на истражувањето во „Future Energy Networks“, која ги претставува добавувачите на природен гас во Велика Британија, изјави дека добиле „повеќе од 100“ барања за гасни приклучоци од операторите на центри за податоци во последните две години.

Вкупната побарувачка на енергија од овие причини е повеќе од 15 терават-часови годишно, што е доволно за снабдување на Лондон со електрична енергија за приближно четири и пол месеци.

Американскиот сценарио како предупредување
„Гледаме огромен интерес од страна на развивачите на центри за податоци за поврзување со гасната мрежа. Тие не бараат само поврзување за безбедност на снабдувањето, туку и како примарен извор на енергија. Ова веќе покажува дека тие навистина се борат воопшто да се поврзат со електричната мрежа“, рече Сајмон.

Владите и големите технолошки компании инвестираат стотици милијарди долари во развој на вештачка интелигенција. Во САД, многу вакви проекти се потпираат на производство на енергија на гас. На пример, во Тенеси, активистите се бореа против компанијата xAI на Елон Маск за она што го нарекуваат нелегално работење на десетици генератори на метан што го загрозуваат здравјето на околната заедница.

Во меѓувреме, се проценува дека 11 американски центри за податоци изградени за компании како Meta, OpenAI, Microsoft и xAI испуштаат повеќе јаглерод од целата земја Мароко. Овие емисии ќе доаѓаат од генератори на гас изградени од самите развивачи, независно од мрежата.

Под закана се британските климатски цели 
Слично сценарио сега може да се одвива во Велика Британија. Еден енергетски консултант со долгогодишно искуство во секторот забележа дека сè поголем број проекти за центри за податоци планираат да се потпираат на гасна енергија, а не како привремено решение.

„Употребата на гасни мрежи претходно беше избегнувана поради влијанието врз емисиите на јаглерод, дозволите и откупот на земјиште и обично се сметаше само за привремено решение“, рече тој, додавајќи дека инвеститорите сега сè повеќе се свртуваат кон фосилни горива, „во некои случаи барајќи над 100 MW гасна енергија на трајна основа“.

Џулијан Лесли, директор за стратешко планирање во Националниот оператор на енергетски систем на Велика Британија (Neso), предупреди дека таквото проширување на употребата на гас може да ги комплицира климатските цели на Велика Британија.

„Целта беше помалку од 5% од електричната енергија во системот да доаѓа од гас, без намалување на емисиите. Но, очигледно е дека ако центрите за податоци не се поврзани со електричната мрежа, туку се напојуваат директно од гас, се поставува интересно прашање за тоа што ова значи за целта „Чиста енергија 2030““, рече Лесли.

Реакции на регулаторите и активистите
Елеонор Ворбертон, директорка за дизајн и развој на енергетски системи во Ofgem, изјави дека растот на вештачката интелигенција влијае на енергетскиот сектор, вклучително и на растот на центрите за податоци.

„Поврзувањата се случуваат, но системот треба да работи подобро за проекти кои се одржливи и подготвени за лансирање. Во процес сме на реформирање на врските за да можат одржливите проекти да се поврзуваат побрзо, додека владата разгледува дали се потребни промени во приоритетите за стратешките врски, што би можело да вклучува и некои проекти за вештачка интелигенција“, рече таа.

Од друга страна, активистите се критични. Кет Џонс, директорка на организацијата „Акција за заштита на руралните области на Шкотска“, смета дека поддржувачите на изградбата на големи центри за податоци ги игнорираат научните факти.

„Се чини дека оние кои се за итна изградба на огромни центри за податоци за вештачка интелигенција живеат во некоја паралелна реалност во која последните 50 години развој на климатологијата не се случија и во која веќе доживуваме знаци на климатски колапс“, истакна таа.

Таа додаде дека на конференцијата било разбрано дека имплементацијата на овие проекти што бараат исклучително многу енергија ќе бара производство на гас на лице место, со оглед на невозможноста за нивно поврзување со преоптоварена мрежа.