САД и Израел го уништуваат културното наследство на Иран

Техеран алармираше за обемна штета на неговите културни и историски места како резултат на војната меѓу САД и Израел против Иран. Министерството за културно наследство, туризам и занаетчиство соопшти дека најмалку 56 музеи, историски споменици и културни места во Иран се оштетени во текот на војната, објавија државните медиуми.

Ирната новинска агенција (ИРНА) го цитираше Министерството за културно наследство кое изјави дека најголема штета е претрпена во Техеран, каде што се оштетени 19 локации. Меѓу нив се палатата Голестан, Големата чаршија и поранешната зграда на Сенатот. 

Во изјавата на Министерството за културно наследство се наведува меѓународното право, вклучувајќи ја Хашката конвенција од 1954 година и Резолуцијата 2347 на Советот за безбедност на Обединетите нации, кои ги сметаат нападите врз местата на културно наследство за кршење на меѓународното право. Хашката конвенција, чии страни се САД, Израел и Иран, има за цел да ги заштити културните добра, како што се уметноста, архитектурата и историските места.
Новинската агенција на Исламската Република (ИРНА) го цитираше Министерството за културно наследство кое вели дека најголема штета има во Техеран, каде што се погодени 19 локации. Меѓу нив се палатата Голестан, Големата чаршија и поранешната зграда на Сенатот.

Во соопштението на министерството се додава дека историски места се погодени во провинциите Исфахан, Курдистан, Лорестан, Керманшах, Бушер и Илам. Тие вклучуваат делови од плоштадот Накш-е Џахан во Исфахан, кој, како и палатата Голестан, е место на светското наследство на УНЕСКО. Министерството додаде дека музеите и историските комплекси во градовите Санандаџ, Хорамабад и Сираф, исто така, биле погодени.

Палата Голестан датира од ерата на Каџарите. Оваа ера од 1789 до 1925 година е обележана со владеењето на турската династија која го обедини Иран по децении граѓански немири. Семејството Каџари го направи Техеран главен град на Иран. Голестан е ѕидана палата изградена со комбинирање на персискиот занает и архитектура со европски мотиви и стилови. Има градини, базени и орнаменти. На персиски, „голестан“ значи „цветна градина“.

Видео снимено од новинската агенција Асошиејтед Прес на 3 март покажа скршено стакло од огледалата на таванот на палатата , скршени сводови, разнесени прозорци и оштетени лајсни расфрлани под нејзините ѕидови од стаклен мозаик.

Големата чаршија во Техеран е историски пазар. Делови од неа датираат од династијата Каџар. На плоштадот Накш-е Џахан се наоѓаат клучни знаменитости, како што се џамии и палати. Изграден е помеѓу 1598 и 1629 година.

Замокот Фалак-ол-Афлак во Хорамабад во покраината Лорестан, исто така, бил оштетен, според раководителот на одделот за наследство на Лорестан, Ата Хасанпур, кој додаде дека главната структура на замокот останала недопрена. УНЕСКО, Организацијата за образование, наука и култура на Обединетите нации,  ја потврди штетата на историските места во Иран. Тие ги  вклучуваат палата Голестан и две места во Исфахан, палатата Чехел Сотун од 17 век и Масџед-е Џаме, најстарата петочна џамија во Иран.Агенцијата на ОН дополнително ја потврди штетата на зградите во близина на долината Хорамабад, област која содржи пет праисториски пештери и карпесто засолниште со докази за човечко населување што датираат од 63.000 година п.н.е.

УНЕСКО соопшти дека пред војната им ги обезбедил на сите страни географските координати на местата на наследството за да можат „да преземат сите можни мерки на претпазливост за да избегнат штета“, објави АП. Речиси 30 места се  под посебна заштита како дел од списокот на светското наследство на УНЕСКО.

Иранскиот министер за надворешни работи, Абас Арагчи, го критикуваше одговорот на УНЕСКО. Во објава X во четврток, Арагчи напиша: „Природно е режим кој нема да трае еден век да ги мрази нациите со античко минато. Но, каде е УНЕСКО? Неговото молчење е неприфатливо.“

Како минатите војни на Блискиот Исток го опустошија културното наследство?

Минатите конфликти на Блискиот Исток, исто така, уништија места на културното наследство.Инвазијата на Ирак предводена од САД во 2003 година ја постави сцената за грабежот на Националниот музеј на Ирак во Багдад, каде што беа украдени или уништени илјадници артефакти.

Во 2015 година, борците на ИСИЛ (ИСИС) објавија видео на кое се гледа уништувањето на Храмот Баалшамин, античко место за богослужба во Палмира, Сирија. Тоа беше една од најдобро зачуваните урнатини во градот.Исто така, тие со булдожери срамнија делови од Музејот на Мосул во Ирак истата година. Објавија видео, кое го прикажува уништувањето на статуи и антички артефакти, некои од кои датираат од седмиот век п.н.е.

Во текот на геноцидната војна на Израел во Газа, која започна во октомври 2023 година, речиси 200 историски места беа уништени.