Колку чини горивото во Иран?

Додека возачите во Европа се загрижени за нови зголемувања на цените на бензинските пумпи, еден литар бензин во Иран чини само симболична сума – околу два и пол центи. Но, зад таа неверојатно ниска цена лежи многу посложена приказна за субвенциите, стандардите и економијата.

Додека цените на горивата во Европа остануваат чувствителна тема, Иран сè уште го има статусот на земја со најевтин бензин во светот. Според најновите достапни податоци, еден литар бензин таму чини околу 15.000 ирански ријали, или приближно 0,025 евра или 0,029 долари за литар.

Во пракса, ова значи дека возачите во Иран можат да наполнат цел литар за сума што не можат да купат ниту голтка гориво во поголемиот дел од Европа. Затоа француските медиуми ја измислија фразата дека еден литар бензин таму чини само „еден цент“, што дополнително нагласува колку е огромна разликата во споредба со остатокот од светот.

Иран е познат по своите екстремно ниски цени на горивата со години, а причината лежи првенствено во силните државни субвенции и фактот дека е голем производител на нафта. Споредбата на глобалните цени покажува дека неговиот бензин е меѓу најевтините во светот, дури и пред земји како Либија и Венецуела.

Но, таквата цена не значи автоматски висок животен стандард. Според француски извори кои ја објавија сторијата, просечната месечна плата во Иран е околу 170 евра, додека минималната е околу 85 евра. Со други зборови, екстремно евтиното гориво е дел од многу поширока економска слика.

Во време кога војната и тензиите на Блискиот Исток силно влијаат на глобалниот пазар на нафта, цените на иранското гориво остануваат исклучок. Додека цените на барелите на светскиот пазар силно флуктуираа во последните денови поради случувањата во Ормутскиот теснец и прекинот на огнот објавен на 8 април, иранските возачи продолжуваат да полнат гориво по цени кои се речиси нереални според европските стандарди.

За европските возачи, ова е речиси незамисливо сценарио. Но, иранскиот пример уште еднаш покажува дека цената на бензинската пумпа не е само прашање на пазарот, туку и на државната политика, субвенциите и економските околности.