Убиен е и Али Лариџани, десната рака на Хамнеи, тврди Израел

Израел вели дека го убил клучниот столб на иранската политика, шефот на националната безбедност, Али Лариџани, во ноќните напади. Доколку ова тврдење се потврди, ќе го направи Лариџани највисоката иранска личност што загинала во војната откако врховниот лидер Али Хамнеи беше убиен првиот ден.

Иран сè уште не коментирал за ниту едно од тврдењата. Доколку се потврди, смртта на Лариџани ќе отстрани клучна личност во срцето на политичкиот и безбедносниот естаблишмент на режимот во момент на акутна криза и претставува катастрофален удар.

Израелскиот министер за одбрана, Израел Кац, рече дека во посебен напад е убиен командантот на паравоените сили Басиџ, Голамреза Солејмани, заедно со други високи личности од Басиџ.

„Лариџани и командантот на Басиџ беа елиминирани во текот на ноќта и му се придружија на шефот на програмата за уништување, Хамнеи, и на сите елиминирани членови на оската на злото, во длабочините на пеколот“, рече Кац во вторникот.

Иранските државни медиуми објавија рачно напишана белешка од Лариџани, кој всушност ја водеше политиката зад воените напори на Иран, во чест на морнарите убиени во американскиот напад чиј погреб се очекува во вторник, но таа не претставуваше доказ дека тој е жив бидејќи најверојатно била напишана пред бомбардирањето на Израел.

Двојните смртни случаи, доколку се потврдат, покажуваат дека Израел сè уште чува разузнавачки информации за движењата на врвните лидери на Иран во Техеран и може да ги користи нив и речиси целосната контрола на САД врз иранскиот воздушен простор за да напаѓа по своја волја.

Лариџани беше виден неколку дена претходно на преполните улици на Техеран за време на годишниот собир по повод Денот на Кудс. Тој беше назначен за секретар на Врховниот совет за национална безбедност во август по претходните американско-ирански напади врз Иран во јуни 2025 година, а во понеделникот издаде соопштение до муслиманите ширум светот во кое апелираше до нив да го поддржат Иран во неговата борба и ги предизвика лидерите на земјите од Заливот да објаснат зошто сè уште дозволуваат американските бази во нивните земји да се користат за напад врз Иран.

Лариџани пред војната одигра клучна дипломатска улога заедно со министерот за надворешни работи на Иран, Абас Арагчи, во обидот да ги убеди земјите од Заливот да спречат напад врз Иран. Тој, исто така, го посети Мускат, главниот град на Оман, за да се сретне со медијаторите во разговорите.

Канцеларијата на израелскиот премиер, Бенјамин Нетанјаху, во соопштението соопшти дека израелскиот лидер наредил „елиминација на високи функционери на иранскиот режим“.

Американско-израелската војна против Иран е во третата недела, со најмалку 2.000 убиени луѓе и без крај на повидок. Ормускиот теснец останува во голема мера затворен, а сојузниците на САД ги отфрлија повиците од американскиот претседател, Доналд Трамп, да помогнат во повторното отворање на виталниот воден пат, низ кој течат околу 20 отсто од глобалната нафта и течен природен гас.

Во рачно напишаната изјава издадена од иранската државна телевизија, Лариџани ја пофали храброста на иранските морнари кои беа убиени кога нивниот брод беше погоден од ракети испукани од американска подморница покрај брегот на Шри Ланка.

Тој напишал: „Нивното сеќавање секогаш ќе остане во срцето на иранската нација, а овие маченички смрти ќе ја зајакнат основата на армијата на Исламската Република со години во рамките на структурата на вооружените сили“.

Веројатно повеќе од кој било друг ирански политичар, Лариџани ја комбинираше воената и политичката стратегија на Иран. Неговата смрт ќе ја потврди главната улога што ја игра Корпусот на Исламската револуционерна гарда во иранската политика. Во понеделник, поранешниот долгогодишен командант на ИРГК, Мохсен Резаи, беше назначен за воен советник на новиот врховен лидер.

Лариџани се сметаше за едно од попрагматичните лица на иранскиот естаблишмент – кој помогна во водењето на нуклеарните преговори со западот – но тој имиџ подоцна стана порадикален. Неколку часа откако американските и израелските напади го убија Хамнеи, Лариџани испрати пркосна порака, предупредувајќи дека Иран ќе ги натера своите непријатели да „зажалат“ за своите постапки и ветувајќи енергичен одговор.

Израелски функционер рече дека нападот врз Лариџани првично бил планиран за претходната ноќ, но бил одложен во последен момент.

Разузнавачките информации добиени во понеделникот попладне покажаа дека Лариџани требало да пристигне во еден од неколкуте станови што ги користел како скривалиште, рече функционерот. Тој наводно бил таму со својот син кога бил извршен нападот.

Кога веста дека бил цел почна да циркулира рано во вторник, а неговата судбина остана нејасна, друг висок израелски функционер рече дека „нема шанси да го преживее овој напад“.

Роден во Наџаф, Ирак, во 1958 година, студирал во Техеран и по исламската револуција се искачи во редовите на државата, служејќи како министер за култура, шеф на државната радиодифузија и, повеќе од една деценија, како претседател на парламентот.

Како главен нуклеарен преговарач, тој одигра клучна улога во обликувањето на ангажманот на Иран со светските сили, подоцна поддржувајќи го нуклеарниот договор од 2015 година.

САД понудија награда до 10 милиони долари за информации за високи ирански воени и разузнавачки функционери, вклучувајќи го и Лариџани, како дел од список од 10 личности поврзани со Корпусот на Исламската револуционерна гарда.

Доколку смртта на Али Лариџани биде потврдена, бројот на високи ирански функционери убиени од Израел од почетокот на најновиот конфликт би се искачил на 10.

Меѓу нив се пет други високи воени команданти, вклучувајќи го и Али Шамхани, близок советник на врховниот лидер. (Според агенциите)