Почина легендарниот Марк Мобиус – „Индијана Џонс на инвестирањето“

Не е познато кој прв го нарече Марк Мобиус, легендарниот американски берзански експерт, кој почина на 89 години, „Индијана Џонс на инвестициите на пазарите во развој“. Но, тој сигурно уживаше во прекарот. „Местата каде што сакам да бидам се местата каде што никој друг не сака да биде“ беше типична изјава, пишува Телеграф. „Сакам да бидам таму кога има крв на улиците“, рече тој. „Проблеми, несреќи, луѓе што скокаат од прозорци… Фантастично“.

Марк Мобиус, кој го водеше Фондот за пазари во развој „Темплтон“ речиси три децении до 2018 година – зголемувајќи го од 100 милиони долари на повеќе од 40 милијарди долари под негово водство – сигурно направи многу добитни облози за време на кризи, пишува „Форбс Индија“. Купуваше квалитетни акции по ниски цени за време на азиската финансиска криза во 1997 година и руската паника една година подоцна, продолжувајќи ја темата низ падот на дотком компаниите, глобалниот финансиски колапс во 2008 година и сите последователни падови. „Ако видите светлина на крајот од тунелот, предоцна е за купување“ беше омилена максима.

На својот врв, Марк Мобиус беше познат по тоа што патуваше низ светот со својот авион „Галфстрим“ (патуваше 250-300 дена во годината), „спуштајќи“ се по пропаднати зделки. Но, неговата енергична реторика криеше понијансирано размислување, а неговите многу книги „нудеа невообичаено човечки поглед на глобалните финансии“, вели Си-Ен-Би-Си. „Ако сакате да разберете пазар, почнете со неговите луѓе“, напиша Мобиус. Репликата го дестилираше неговото верување дека набљудувањето од терен е поважно од апстрактната теорија.

Марк Мобиус во својата биографија забележал дека „обиколил плантажи со гума во Тајланд и тестирал велосипеди по патиштата полни со дупки во рурална Кина“, напиша „Фајненшл тајмс“. Тој објаснил како „се ‘задавил’ со печено месо од камила, овчо око, морско прасе и ручал (изненадувачки добро) со скорпии на тост“. Тој беше одличен раскажувач чие смирено однесување и енциклопедиско знаење ги увери западните инвеститори вознемирени во врска со политичкиот ризик, нестабилноста на валутите и непроѕирното управување. „Луѓето велат дека пазарите во развој се опасни места за инвестирање“, еднаш забележа тој. „Но, Берни Медоф работеше во САД со години“.

Мобиус е сосема оправдано пофален за отворањето на масовна нова инвестициска класа. Но, елегантно облечениот „кум на пазарите во развој“ бил почитуван со еднаква љубов на многу од териториите што ги таргетирал, пишува „Бизнис тудеј“ (Индија). „Тој дојде во Индија за време на фазата на економска либерализација од 1991-1992 година и се заљуби во економијата во експанзија и нејзините берзи во подем“, како и во нејзините луѓе и култура – и остана „вечен индиски бик“ целиот свој живот. Слична приказна беше во Кина и Хонг Конг, вели „Саут Чајна Морнинг Пост“.

Семејното потекло на Марк Мобиус немаше никаква врска со финансиите – но го отвори кон различни култури. Неговиот татко роден во Германија, Пол, беше готвач и пекар на брод; неговата мајка Марија беше од Порторико. Израснат на Лонг Ајленд, студирал комуникации на Универзитетот во Бостон, завршил докторат по економија на МИТ во 1964 година и работел како наставник пред да се сврти кон инвестиции, пишува „Телеграф“.

Тој се преселил во Хонг Конг во 1967 година и го основал својот сопствен истражувачки и инвестициски бизнис, подоцна работејќи за британската берзанска фирма „Викерс да Коста“ пред ветеранот инвеститор Џон Темплтон – самиот поранешен мајстор за откривање скриена вредност и пионер на глобалните инвестиции – да го покани да создаде фонд за пазари во развој. Останатото е историја.

Специфичните црти на лицето и избричената глава на Мобиус – изглед што го усвоил во 1960-тите откако пожар во неговиот стан му ја оштетил косата – го направиле омилен кај руско-американскиот актер Јул Бринер. Но, тој имал свој уникатен магнетизам, вели „Бизнис тудеј“. Во него немало ништо од американскиот економски империјалист. Тој бил градител на мостови – и многу ќе недостига. („Мани вик“)