Најугледната поетска награда во Хрватска ја доби човек кој ги брани педофилите: „Природно е да се има желба за секс со деца“


Милко Валент

 

Најпрестижната награда за поезија во Хрватска, „Горановиот венец“, годинава му припадна на Милко Валент. Сепак, неколку дена по церемонијата на доделување на наградата, почна да избувнува скандал, поради фактот што станува збор за поет кој – не само во своите песни, туку и во јавните настапи – многу отворено и буквално ја бранеше педофилијата.

На пример, во интервју за „Артикулации 2022“, тој го изјави следново: „Корумпираните научници и лекари, исто како и необразованата светска популација, јавно ја осудуваат педофилијата како болест во медиумите, веројатно за да не ги изгубат своите работни места. Жално, тажно, грдо“.

Во остатокот од интервјуто, тој остро го критикува фактот дека оние што дистрибуираат или поседуваат детска порнографија „се казнуваат дури и со затворски казни“. Тој заклучува дека „во природата, луѓето, односно цицачите, особено постарите, имаат желба да имаат сексуални односи со млади цицачи“ и дека ова „одамна е познато во теоријата и практиката низ целиот свет“. Тој исто така тврдеше дека „глобалното необразовано општество ја осудува педофилијата“, иако станува збор – повторно цитираме – за „природна сексуална ориентација“.

На Валент му беше врачена престижната награда на 21 март, а дискусиите беа многу тивки и претежно ограничени на социјалните медиуми. Но потоа се разгоре голема дебата. По жестоките осуди доцна синоќа беше донесена одлука за одземање на наградата на Валент.

Писателот и драматург Еспи Томичиќ беше многу остар во својата реакција. Тој напиша:

„Како Милко Валент го доби ‘Горановиот венец’? Преку разни интервјуа и текстови, човекот отворено пропагира педофилија, речиси нормализирајќи ја и сведувајќи ја на ‘само уште една сексуална ориентација’. Начинот на кој овој човек се однесува кон жените и пишува за нив е познат на апсолутно секој човек кој знае како да го прогугла неговото име.

Особено ми е жал и ми е жал што организацијата ја стави одличната млада поетеса Карла Костадиновска, која заслужено ја освои наградата ‘Горан за млади поети’, и овој лигавец во исто време оваа година на фестивалот. Фактот дека Карла беше принудена да биде во ист простор со него и да ја дели сцената е апсолутен срам, особено затоа што Карла е личност која направила многу за активистичко-квир-феминистичката сцена и која е секогаш таму на првите линии.

Навистина не разбирам што се случува во умовите на организаторите, членовите на жирито и сите други вклучени. Едноставно не можам да верувам дека целата заедница се преправа дека е ова во ред. Што е овој самрак на световите? Дали само молчите за да ги задржите вашите ставови? И да, знаевте, секој од вас. Живееме во време кога можете да пребарувате на Google за секунда какви песни и интервјуа дава овој човек, за кого и што пишува, со што сере и за што се залага. И премолчено го одобрувате сето ова“.

Откако доделувањето на престижната награда „Горанов венац“ на поетот Милко Валент предизвика силни реакции, а потоа беше официјално одземена, дебатата дополнително се разгоре. Најновата во низата реакции доаѓа од хрватската поетеса и членка на жирито на „Горанова пролет“, Дорта Јагиќ, која се огласи на социјалните мрежи за да го брани Валент.

Јагиќ одлучи јавно да ја поддржи одлуката на жирито. Во долг пост, таа напиша дека поетското дело не може да се сведе на медиумските настапи на авторот, нагласувајќи дека жирито го оценило целиот опус, а не интервјуата.

„Лицемери, за што пишувате, дури и тајно? Што е, колеги, клада за Валент?“ напиша таа, додавајќи дека делото на Вален и неговиот „постојано битнички поетски ракопис“ се препознаени и ценети поради нивната уметничка вредност, а не поради неговите јавни настапи.

„Доживотна посветеност на поетот. И покрај сите негови недостатоци, Милко е уникатен, полуслеп и често гладен, тој постојано пишува дење и ноќе. Можеби последниот од ретките ексцентрици кои изумираат. Ние не го прочитавме Интервјуто, ниту пак знаевме за провокациите и изразените ставови, бидејќи ова е жири кое го оценува корпусот на нечија поезија, а не полицаец со врели прсти кој чита интервјуа како полицијата, интервјуата за весници се помалку важни“, напиша таа.

Таа, исто така, нагласи дека низ историјата, многу големи автори биле контроверзни, наведувајќи имиња како Шарл Бодлер, Донатиен Алфонс Франсоа де Сад, Џонатан Свифт, Владимир Набоков и Езра Паунд, велејќи дека, следејќи ја таквата логика, голем дел од светската литература треба да се „изгори“.

Во дополнителен коментар под објавата, Јагиќ рече дека стои зад својата одлука како член на жирито и дека нема намера да се вклучува во дискусии на социјалните мрежи.