Балтичкиот гасовод ќе стартува во октомври – Полска ја прекинува доминацијата на Русија со гасот

Балтичкиот гасовод, проект вреден 2,1 милијарди евра што ја поврзува Полска со гасните полиња во Норвешка, ќе ги размрда енергетските пазари во Централна Европа, пишува Кандела Сол Силва во текст објавен на веб-страницата на Варшавскиот институт.

Како што се наведува, Полска од октомври годинава повеќе нема да има потреба од испораки на руски гас, кои се испорачуваат преку гасоводот Јамал. Наесен, како што се наведува, ќе започне испораката на гас во Северното Море преку новиот балтички гасовод.

Договорот за испорака со природен гас потпишан во септември 1996 година меѓу полската гасна компанија PGNiG и рускиот енергетски гигант Гаспром истекува на 31 декември 2022 година и нема да се обновува, бидејќи гасот ќе се увезува од Норвешка почнувајќи од 1 октомври, без разлика на „каприците на Кремљ“.

Ова овозможува создавање на нова рута за снабдување со природен гас од Норвешка до данскиот и полскиот пазар, па дури и до крајните корисници во соседните земји. Полска направи големи чекори кон диверзификација на своите енергетски потреби со тоа што станува независна од испораките на руски гас.

Стратешкиот инфраструктурен проект меѓу Полска и Данска ќе минува по дното на Балтичкото Море и ќе има капацитет од 10 милијарди кубни метри годишно, што е приближно еднакво на количината на гас што Полска моментално го увезува од Русија.

Томаш Степиен, извршен директор на Gaz-Sistem, полската државна компанија за гас, вели дека остануваат некои технички тестови за да започне комерцијален трансфер на гас од Норвешка во Полска на 1 октомври 2022 година, три месеци пред истекот на долгорочниот договор за снабдување со руски гас на Полска.

Владата во Варшава постојано повторуваше дека нема да го обнови договорот со Владимир Путин, со намера да ги замени руските испораки со количества преку балтичкиот гасовод и, згора на тоа, своите терминали за увоз на ЛНГ.

Овој проект доби значителна поддршка од Европската Унија, која го смета за проект од заеднички интерес и „суштински за интеграција на европските енергетски мрежи“.

Исто така, заменик-министерот за државен имот Мачеј Малецки во интервју за полското радио 24 рече дека Русија е одговорна за високите цени на гасот и дека ги намалила испораките за Европа со цел да ја уценува и да ја принуди да го сертифицира гасоводот Северен тек што поскоро.

Пуштањето во употреба на Северен тек 2 се толкува како политичка акција: гасоводот ги заобиколува Полска и Украина и ќе доставува гас директно до потрошувачите на Запад. По сертификацијата на Северен тек 2, Гаспром ќе испорача повеќе од половина од гасот во Европа.

Малецки смета дека балтичкиот гасовод значи ослободување на Полска и Европа. „Колку повеќе гасоводи не доаѓаат од Русија, толку подобро не само за енергетската безбедност, туку и за пазарот на гас, како резултат на зголемената понуда“.
Оваа промена во енергетската политика на Полска значи не само геостратешки удар врз Русија, туку и слаб Александар Лукашенко, претседател на Белорусија, бидејќи голем дел од гасоводот Јамал минува низ Белорусија, чиј контроверзен претседател се закани дека ќе го прекине снабдувањето со гас доколку ЕУ наметне нови санкции за неговата земја.
Во 2019 година, Европската унија одобри грант од 215 милиони евра за балтичкиот гасовод, заеднички проект меѓу Газ-Систем и неговиот дански партнер Енерџинет.

Енергетската независност е суштинска за геополитиката на секоја земја, особено во време кога идните спорови ќе бидат на ова поле. Историски гледано, земјите богати со јаглеводороди ја користеа оваа предност за да извршат притисок врз земјите-потрошувачи.
Полска треба да се земе како пример за сите оние земји кои продолжуваат да бидат скршени од напредувањето на силите кои сакаат статус кво на меѓународната моќ. Вистинскиот бунт е да бидеме суверени и да го браниме сопственото место во светот. (Данас.рс)