Путин ја „уби“ бесмислената мировна мисија на Орбан со ракета

Во Брисел претседателствувањето на Орбан со ЕУ го оценија како „завршено“ само што почна и в среда ќе расправаат за него


Откако Будимпешта го презеде ротирачкото претседателство со ЕУ минатата недела, унгарскиот лидер Виктор Орбан зумира наоколу како мачка на мета.

Од Киев каде што се сретна со Володимир Зеленски, до Москва каде што имаше  разговор со рускиот лидер Владимир Пути и до Пекинг за да се притисне со претседателот Кси Џинпинг, унгарскиот премиер спроведе вртоглава програма на глобална дипломатија која, како што вели, е дизајнирана да донесе мир во Украина.

Но, хиперактивното скокање на Орбан ги натера  вистинските европски претседатели да ги превртуваат очите, а шефицата на Европската комисија Урсула фон дер Лајен и шефот на Европскиот совет, Шарл Мишел, и двајцата го нападнаа  унгарскиот лидер зошто го меша тенџерето во Брисел.

Збунетоста започна на социјалните мрежи минатиот вторник, вториот ден од шестмесечното унгарско претседателство со Советот на ЕУ, со возбудливо видео кое намерно го прикажува Орбан како човек на мисија.

Голема поворка со сирени и трепкачки сини и црвени светла на пат „за мир“. Драматична музика, кадри во стил на акциони филмови и – 2.100 километри подоцна, во главниот град на Украина – се појави човекот кој тврди дека може да спречи светска војна.Музиката стана помоќна кога тој пристигна во претседателската палата во Киев. Орбан седна со украинскиот претседател Зеленски на „три часа преговори“, кои завршија со насмевки од двете страни и прес-конференција со ракување.

Само три дена подоцна, Орбан повторно беше надвор, а тоа  создаде многу поголема контроверзност меѓу лидерите на ЕУ кои инсистираат дека тој не зборува за нив и  дека неговата улога како унгарски премиер додека раководи со Советот на ЕУ е дипломатски ирелевантна.

Овој пат во Москва му ја подаде истата рака на Путин, рускиот крвожеден лидер кој со години води војна против Украина и ја загрозува европската безбедносна архитектура по светската војна.

И покрај протестите од Брисел, Орбан гордо изјави дека дошол во Москва како емисар на Европската унија. „Не можеме да постигнеме мир без дијалог и дипломатски канали“, рече Орбан во Кремљ. „Видов дека позициите се далеку едни од други, но во однос на обновувањето на дијалогот, првиот важен чекор беше направен денеска.“

На крајот од неговото патувачко видео, логото на унгарското претседателство се појави со трамповски слоган: Направете ја Европа повторно одлична.

Посетата на Орбан на Путин, за време на која се чинеше дека му недостига храброста што се гледаше во неговото видео одо Киев, имаше бумеранг ефект, кога во понеделникот наутро силите на Путин бомбардираа детска болница во Киев. Одметнатата дипломатска мисија го уби унгарското претседавање со ЕУ со камен, според упатените во Брисел.

„Земјите-членки веќе беа иритирани од мотото „МЕГА“. Но, состанокот со Путин трајно ќе го засени унгарското претседателство“, изјави дипломат на ЕУ . „Со таков состанок претседателството завршува пред навистина да започне“. Еден европски парламентарец по нападот на болницата во Киев го опиша Орбан како „кловн“ бидејќи верува во мировни шанси со Путин.

Но, дали Орбан навистина се грижи? Или го користи претседателството како алатка за да се однесува како што го нарекуваат неговите поддржувачи дома: Лидерот на Европа?

Човекот на мисија се пријави од, леле, Пекинг во понеделникот наутро.

„Кина е единствената светска сила која јасно се залага за мир. Ова е важно за Унгарија и за целата Европска унија“, рече Орбан, зборувајќи пред кинескиот претседател Си Џинпинг, кого САД – сојузник на Унгарија во НАТО – го обвинија дека ја поддржува руската агресија во Украина.

Но, вистинската причина за ова однесување на Орбан во првата недела од претседавањето со ЕУ може да биде поблиску до дома.Партијата на Орбан, Фидес, штотуку го забележа најслабиот резултат во последните 15 години на европските избори и се појави нов противник. Петер Маџар беше долгогодишен сојузник на Орбан, но во февруари тој се сврте против естаблишментот во Будимпешта, започна јавно движење кое стана партија – и освои речиси 30 проценти од гласовите на гласачките кутии. Тоа беше најсилното прикажување на една опозициска партија во Унгарија во последните 15 години.

По тешката рецесија и празниот буџет, Орбан има малку да и понуди на јавноста што би можело да му ја врати поддршката. Тој, сепак, можеше да се претстави како „миротворец“, исто како што тоа го правеше за време на изборната кампања.

„Орбан традиционално конструира проширен наратив за надворешна политика практично од 2014-15 година. Сегашниот очигледен резултат на овој наратив е  „мировна мисија“, кој исто така е за остварување на сопствените економски интереси“, вели Ботонд Феледи, геополитички аналитичар.

Но, тактиката на Орбан исто така може да се сврти против него. Амбасадорите на ЕУ ќе разговараат за претседателствувањето и за неговите неодамнешни патувања на нивниот состанок во среда во Брисел, како прв знак дека претставниците на ЕУ би можеле да преминат од јавни осуди на конкретни активности за ограничување на претседателството на Будимпешта.

Според вториот дипломат на ЕУ, постои зголемена загриженост за Орбан. „Треба да биде јасно дека тој ја претставува само својата земја, но наместо тоа намерно остави многу нејаснотии“, рече дипломатот. (Политико)