Расте цената на гасот, со тоа на ѓубривата и најпосле на храната

Храната допрва ќе поскапува, предупредуваат стручњаците

Цените на ѓубривото речиси двојно се зголемија за една година, покажуваат податоците на Светска банка. Европските земјоделци не знаат каде да го бараат излезот

 

Нема да се зголемат само сметките за греење поради енергетската криза во Европа; Министрите од ЕУ сега предупредуваат дека зголемувањето на цената на електричната енергија значи дека храната ќе биде поскапа и во наредните месеци.

На состанокот на министрите за земјоделство во Луксембург во понеделникот и вторникот, имаше консензус дека високата цена на природниот гас ги зголемува трошоците за ѓубрива и дека ова зголемување најверојатно ќе се најде на софрите на потрошувачите. Природниот гас е клучната суровина за производство на некои од најчестите вештачки ѓубрива, како што се уреа и амониум нитрат, на кои се потпираат земјоделците за да го одржат приносот на земјоделските култури во Европа.

„Зголемување на цените на енергијата: Ова е главната причина за зголемувањето на цените на ѓубривото, и секако дека може да влијае на цените на храната во иднина, се разбира дека ова е ризикот“, рече еврокомесарот за земјоделство Јануш Војчеховски во понеделникот за време на ЕУ Состанок на Советот, каде што се собраа министри од 27 земји-членки.

Министрите за земјоделство на ЕУ разговараа за документот што го објави полската влада, кој предвидува дека кризата со ѓубривата ќе предизвика „социјални немири“ низ целата Европска унија, доколку креаторите на политиките не ги запрат зголемените трошоци за природен гас. Варшава ја обвини својата традиционална непријателка Русија за порастот на цената, тврдејќи дека извозниот гигант „Газпром“ ја ограничува понудата.

Цените на ѓубривото речиси двојно се зголемија за една година, покажуваат податоците на Светска банка. Сега, поради зголемената цена на гасот, една третина од фабриките за ѓубриво и амонијак во Европа или се затворени или привремено го намалија производството, вели Јаков Хансен, генерален директор на лоби групацијата „Наѓубрија ја Европа“.

Зголемувањето на цените можеби не е непосредно бидејќи земјоделците главно користат ѓубрива во пролет отколку во есен. „Ќе се случи цените на храната да се зголемат следната година или можеби сега. Ефектите врз вистинското производство нема да се видат до следната година“, рече Хансен.

Жулиен Денорманди, министер за земјоделство на Франција – уште еден голем производител на ѓубриво – им рече на новинарите дека целосно ја поддржува полската декларација и дека е загрижен дека повисоките цени на ѓубривото, заедно со плановите на ЕУ според Зелениот договор за одземање на земјиштето од производство заради биодиверзитет, можат ја загрозуваат безбедноста на храната не само во Европа, туку и во целиот свет.

Словенечкиот министер за земјоделство, Јоже Подгорчек, нагласи дека, особено во секторот свинско месо, ќе биде невозможно земјоделците да ги намалат дополнителните трошоци: „Цените на примарниот материјал растат, како и ѓубривата, додека од друга страна, цената на свинското месо драстично паѓа“.

Белгија доби поддршка од 18 земји на состанокот за да прогласи „криза“ во секторот свинско месо. Има вишок свинско месо низ Европа, делумно затоа што Кина го блокираше увозот од големите производители на ЕУ, како Германија, поради стравувањата од африканска свинска чума, создавајќи презаситеност. (Според агенциите)