Хрватска ѝ порача на Црна Гора: Бевме трпеливи, но време е за решителни чекори

Загреб – Време е црногорската влада да преземе решителни чекори во решавањето на отворените прашања со Хрватска, бидејќи ова е клучно за нејзиниот пат кон ЕУ, објави денес Министерството за надворешни и европски работи (МВЕП), еден ден откако европската комесарка за проширување Марта Кос го посети Загреб.

Принципот на добрососедски односи е еден од клучните политички критериуми во процесот на проширување на Европската Унија, експлицитно наведен во Преговорната рамка на Црна Гора и другите земји, објави МВЕП.

Еден ден откако европската комесарка за проширување Марта Кос го посети Загреб, хрватското министерство нагласува дека ЕУ е многу јасна во „своите пораки дека не може и не сака да увезува билатерални спорови“ и дека затоа отворените прашања „мора итно да се решат“ за да не се оптоваруваат билатералните односи или процесот на пристапување.

МВЕП нагласува дека на крајот од 2024 година, Хрватска го повтори повикот до Црна Гора за дијалог „за да се решат отворените прашања што мора да се завршат за да не се оптоварува клучната, последна фаза од процесот на пристапување“.

„Остануваат само неколку месеци до крајот на 2026 година“
Се додава дека во текот на целиот процес, Хрватска „покажа стратешко трпение и разбирање, но сега е време за решителни чекори од страна на црногорската влада“. Хрватските „очекувања“ беа наведени во соопштението за медиумите, за кое зборуваше и премиерот Андреј Пленковиќ претходно оваа година, по средбата со црногорскиот премиер Милојко Спајиќ во Тиват.

„Решавање на прашањето за обештетување на затворениците во логорите, продолжување на работата за пронаоѓање на четиринаесет исчезнати лица од Татковинската војна, гонење на воените злосторства, решавање на имотните прашања на хрватските семејства кои останаа без имот во Црна Гора и чии судски постапки се заглавени, зачувување на спомен-плочата во поранешниот логор Морињ и потребата од промена на името на базенот во Котор, продолжување на разговорите за поморската граница и враќање на бродот за обука Јадран“, се наведува во соопштението.

Остануваат само неколку месеци до крајот на 2026 година, и затоа постојано ја повикуваме црногорската страна да се вклучи во конструктивен дијалог и да ја забрза работата по отворените прашања“, се заклучува во соопштението.

Подгорица има амбициозен план
Црногорските власти наведуваат амбициозен план Подгорица да ги затвори сите поглавја од преговорите до крајот на оваа година и да стане членка на Унијата во 2028 година. По оваа фаза ќе следи процесот на ратификација во земјите-членки, вклучително и Хрватска, која има голем број отворени прашања со Црна Гора.

„Мојот впечаток е дека Црна Гора е подготвена многу сериозно да работи“ на прашањата што ѝ ги презентира Хрватска, а „кои не се нешто нерешливо“, изјави премиерот на почетокот на јуни.

Во средината на истиот месец, црногорската министерка за европски прашања, Маида Горчевиќ, исто така изрази оптимизам за решавање на повеќето билатерални прашања. „Комуникацијата е во тек и се надевам дека во наредните месеци ќе ги решиме сите прашања, или барем повеќето од нив“, рече таа во Европскиот парламент во Стразбур.