Мицкоски и Јаневска денеска ќе разговараат со студентите за нивните проблеми, меѓу кои и за оброкот
Денеска студентските претставници ќе се сретнат со премиерот и министерката за образование и наука, со цел да ги презентираат актуелните проблеми со кои се соочуваат. Во фокусот на средбата се очекува да биде барањето за зголемување на субвенционираниот студентски оброк.
Средбата се одржува по обвинувањата од дел од студентските собранија дека износот на студентскиот оброк не е зголемен три години и дека надлежните не ги почитуваат законските одредби.
Студентите посочуваат дека сегашниот износ не е усогласен со стапката на инфлација. Согласно законските измени од 2023 година, субвенционираниот студентски оброк беше зголемен од 120 на 140 денари, со предвидена годишна корекција согласно инфлацијата. Сепак, според студентските претставници, оттогаш износот не е зголемен ниту за еден денар.
Министерката за образование и наука, Весна Јаневска, денеска ги демантираше ваквите обвинувања.
„Нема кршење на законот. Затоа што во 2023 година ми е покачено повеќе од инфлациската стапка — покачено е за 20 денари, што е повеќе од инфлациската стапка. Потоа имаме пишани документи во кои студентите велат: Не сакаме покачување, сакаме проширување на квотата. Ние сме ја прошириле квотата. До моментот на нивното барање важи тој договор. Значи, и покачувањето од 20 денари ја покрива 2025 година, односно и дел од 2026 година, до нивното ново барање. Од нивното ново барање, за кое заеднички сме се согласиле, сега разговараме понатаму за тоа што тие сакаат. Всушност, ние сега ги слушаме нивните барања“, изјави министерката Јаневска пред медиумите.
Со амандман на ребалансот на Буџетот се бара 200 денари за оброк
Предлогот доаѓа во време кога Собранието го разгледува ребалансот на Буџетот, за кој се поднесени вкупно 124 амандмани.
Со конкретниот амандман се предлага зголемување на дневниот износ за студентски оброк за речиси 43 проценти, со цел да се ублажат последиците од поскапувањето на храната и растот на животните трошоци.
Во образложението се наведува дека сегашниот износ од 140 денари не е доволен за покривање на основните потреби на студентите.
„Имајќи ја предвид инфлацијата и континуираното зголемување на цените на храната и основните животни трошоци, досегашниот износ на студентскиот оброк не е доволен“, се наведува во образложението на амандманот.
Предлагачите сметаат дека зголемувањето ќе придонесе за подобрување на животниот стандард на студентите, намалување на финансискиот товар врз нивните семејства и создавање подобри услови за редовно студирање.
Предложените 200 милиони денари претставуваат дополнителни средства што треба да се обезбедат во рамките на Буџетот.
Дали студентите ќе добиваат по 200 денари дневно ќе зависи од исходот на амандманската расправа и понатамошната собраниска постапка.
За што друго ќе се разговара на средбата?
Според најавите, на денешната средба ќе се разговара и за воведување ваучерски систем, по примерот на Словенија. Со овој модел, средствата за субвенциониран студентски оброк би можеле да се користат исклучиво за купување храна во одредени продавници, ресторани и бифеа. Тоа би претставувало промена во однос на актуелниот систем, според кој студентите добиваат по 840 денари неделно, кои можат да ги трошат по сопствен избор, вклучително и за производи што не се храна, како цигари и алкохол. „Нашата понуда им е кажана. Тие треба да одлучат што сакаат. Ваучерскиот систем прво треба да го прифатат. Доколку го прифатат, ќе преговараме. Па, јас веќе еднаш изјавив дека, ако ја пресметаме инфлацијата за оваа година, таа ќе изнесува 147 денари, што сметам дека на НИФ нема да им значи многу. Ќе разговараме за други суми, ќе разговараме за други суми и ќе видиме до кое решение ќе дојдеме. Штом дојдеме до некакво решение, вие ќе бидете информирани“, доаде Јаневска.
Средбата е закажана за во 01.15 часот, а најавени се и изјави на студентите после истата.