Вим Вендерс го вжешти Берлинале уште на првата прес-конференција

Берлин – „Ние сме противтежа на политиката, спротивност на политиката, мора да ја работиме работата на луѓето – а не на политичарите“, рече легендарниот германски режисер  Вим Вендерс на првата прес-конференција како претседател на жирито на Берлинскиот филмски фестивал, најстар и еден од најдобрите  во светот покрај Кан и Венеција. 

На режисерот од Париз, Тексас, во жирито му се придружија јужнокорејскиот актер Бае Дуна, полската продуцентка Ева Пушчинска, американскиот режисер Реиналдо Маркус Грин, непалскиот режисер Мин Бахадур Бхам, јапонскиот режисер на „Рентал Фемили“, „Хикари“ и индискиот архивар Шивендра Синг Дунгарпур.

Вендерс, изјави дека годинешното 76-то издание на фестивалот ќе има „помалку гламур“, но „повеќе содржина“ во својот еклектичен избор.

Вендерс ја пофали моќта на киното да го „промени светот“, истовремено предупредувајќи дека „ниту еден филм навистина не ја променил идејата на ниту еден политичар“.

„Можеме да ја промениме идејата што луѓето ја имаат за тоа како треба да живеат“, рече 80-годишниот Вендерс, кој самиот ја освои почесната награда Златна мечка на фестивалот во 2015 година како признание за неговата славна кариера што се протега од 1970-тите.

Берлиналето е првиот голем меѓународен фестивал во годишниот филмски календар и има репутација за актуелна и прогресивна програма.

Овогодинешното издание се одржува во услови на меѓународни тензии, крвавото задушување на протестите во Иран и глобалните закани за човековите права.

Подоцна на црвениот тепих, Вендерс за АФП изјави дека овогодинешните филмови одразуваат тренд кон „помалку гламур, но повеќе содржина“.

„Го сакам гламурот, но го сакам уште повеќе ако филмовите се за тоа кои сме и што правиме“, рече тој.

Запрашан за неговиот однос со американските филмски режисери кои работат во моменталната напната клима под претседателот Доналд Трамп, Вендерс рече: „Имам многу сојузници во Америка и тие прават некои филмови кои се исклучително неопходни во моментов.

„Вие го следевте Супербоул, па Америка се буди на многу начини“, рече Вендерс, алудирајќи на револуционерниот настап на порториканската суперѕвезда Бед Бани.

Прес-конференцијата брзо се сврте кон политиката уште на второто прашање, кога еден новинар рече дека Берлиналето „не се случува во вакуум“, туку, историски гледано, како институција, „можело да покаже [лојалност] кон луѓето во Иран и Украина“. Потоа го праша целото жири за „поддршката“ на германската влада на војната во Газа и „нејзината улога како главен финансиер“ на „геноцидот во Газа“. Тој праша: „Дали вие, како жири, го поддржувате овој селективен третман на човековите права?“

Пушчинска веднаш рече дека прашањето не е фер. „Филмовите не се политички на начинот […] што го мислите за значењето на зборот“, започна полската продуцентка. „Поставувањето на ова прашање е малку нефер. Ги користиме зборовите „промени го светот“, но секако, се обидуваме да разговараме со секој гледач, да ги натераме да мислат дека не можеме да бидеме одговорни за тоа каква би била таа одлука – одлуката да се поддржи Израел или одлуката да се поддржи Палестина… Вие само посочивте на најголемата [војна]“.

„Но, има многу војни со геноциди, а ние не зборуваме за тоа“, продолжи таа. Значи, ова е многу комплицирано прашање и мислам, како што реков, малку е нефер да нè прашуваат како ги поддржуваме [или] не ги поддржуваме нашите влади… Бидејќи тоа се политичарите. Јас зборувам во свое име – одам на избори, гласам користејќи ја мојата гордост, како граѓанин на Полска и како граѓанин на Европа, на светот.“

Вендерс се вмеша и ја даде својата поддршка за Пушчинска: „Мора да се држиме подалеку од политиката“, рече тој. „Ние сме противтежа на политиката, спротивност на политиката, мора да ја работиме работата на луѓето – а не работата на политичарите.“

Пушчинска додаде дека Вендерс го сумирала она што „нервозно“ се обидувала да го каже.

Прес-конференцијата започна малку потивко само неколку моменти претходно, кога Вендерс беше прашан дали филмовите можат да го променат светот.

„Филмовите можат да го променат светот, не на политички начин“, одговори тој. „Ниеден филм навистина не ја променил идејата на ниту еден политичар, но можете да ја промените идејата на луѓето за тоа како треба да живеат… Киното има неверојатна моќ да биде сочувствително и емпатично. Веста [не] е, политиката [не] е емпатична. Но, филмовите се.“

Кон крајот, американскиот креативец Грин, режисер на „Боб Марли: Една љубов“, беше прашан за понудата на Нетфликс за „Ворнер Брос“ и можноста кино-филмовите да бидат изгубени поради стриминг. „Како режисер, сакаме можност да имаме што е можно повеќе погледи за да го видиме нашиот филм“, одговори тој. „Мислам дека мора да се прилагодиме на времето“, додаде тој, дискутирајќи за разликата помеѓу неговото искуство од растењето и гледањето филмови во споредба со она на неговите деца. „За младите режисери, мислам дека сега има повеќе можности од кога било. Затоа сум носталгичен за одредени начини“, рече тој и додаде: „Мислам дека од нас зависи да го одржиме тој квалитет“.

Берлиналето 2026, кое се отвора со „Нема добри луѓе“ на Шахрбану Садат, започнува вечерва и трае до 22 февруари. (Холивуд репортер)