Со заземањето на овој остров, Трамп би го зграпчил Техеран за гуша, но би го потресол целиот светски пазар

Иранскиот остров Харг, мало парче земја во северниот дел на Персискиот Залив, останува надвор од дофат на американските и израелските напади дури и кога конфликтот на Блискиот Исток влегува во втората недела. Аналитичарите предупредуваат дека тоа е една од најважните енергетски точки во светот, бидејќи речиси целиот извоз на нафта од Иран минува низ него.

Затоа, секој напад или обид за заземање на островот би можел да има големи последици и за Иран и за глобалниот енергетски пазар.

Срцето на нафтената индустрија на Иран
Харг се наоѓа на околу 25 километри од иранскиот брег во Персискиот Залив. Иако е релативно мал остров, неговото значење за иранската економија е огромно.

Се проценува дека околу 90 проценти од извозот на сурова нафта од Иран минува низ него. Постојат големи терминали за товарење нафта на танкери, а вкупниот капацитет за товарење се проценува на околу седум милиони барели дневно.

По товарењето, танкерите го продолжуваат своето патување низ Ормутскиот теснец, еден од најважните поморски коридори за светската трговија со енергија.

Поради оваа позиција, аналитичарите често го опишуваат Харг како клучна точка на нафтената инфраструктура на Иран.

„Тоа би го прекинало нафтениот крвоток на Иран“
Токму затоа некои воени аналитичари веруваат дека евентуалната окупација на островот би можела да има силен ефект врз иранскиот режим.

Истражувач во лондонскиот одбранбен институт RUSI Петрас Катинас предупредува дека таков потег би имал сериозни последици за Техеран.

„Заземањето на островот би го прекинало нафтениот животен појас на Иран“, рече Катинас, истакнувајќи дека извозот на нафта е клучен извор на приход за иранската држава.

Тој додаде дека контролата врз островот би им дала на Соединетите Држави силен адут за преговарање во идните разговори со Техеран, без оглед на тоа каква моќ ќе биде на сила по завршувањето на конфликтот.

Ризична операција
И покрај стратешката важност на островот, воените аналитичари предупредуваат дека неговото заземање би било исклучително ризично.

Таквата операција би барала копнени сили, а американската администрација во моментов е претпазлива во врска со вклучувањето во таква воена акција.

Аналитичарот на пазарот на нафта, Тамас Варга, смета дека заземањето на Харгеиса би било сериозен удар за иранската економија.

„Доколку претседателот Трамп одлучи да го заземе овој клучен енергетски центар, тоа би бил голем удар за иранскиот режим бидејќи би го лишил од еден од неговите најважни извори на приход“, рече Варга.

Но, тој исто така предупредува дека таков потег би отворил нови безбедносни ризици: островот би можел да стане постојана цел за ирански беспилотни летала и ракети, што би ја комплицирало ситуацијата во регионот.

Последици за глобалниот пазар на нафта
Конфликтот на Блискиот Исток веќе има силно влијание врз глобалниот пазар на енергија: цената на нафтата се искачи над 100 долари за барел, највисока од 2022 година.

Дополнителен проблем е ситуацијата во Ормутскиот теснец. Околу 20 проценти од светската трговија со нафта и гас нормално поминува низ овој поморски премин, но сообраќајот е речиси целосно запрен од почетокот на конфликтот.

Затоа аналитичарите предупредуваат дека секој напад врз Харг би можел да предизвика уште поголеми нарушувања на енергетскиот пазар.

Јан ван Ек, директор на инвестициската фирма ВанЕк, истакнува дека ова е една од најчувствителните точки во целиот систем.

„Ова е местото преку кое се извезува околу 90 проценти од иранската нафта – ова е вистинско тесно грло во системот“, рече Ван Ек.

Според него, контролата врз таква точка би можела да стане важен политички и економски адут во односите меѓу Вашингтон и Техеран.