ММФ: Прекинот на испораки на руски гас тешко би ја погодило централна Европа
Суспендирањето на испораките на руски гас тешко ќе ги погоди економиите во Централна и Источна Европа, додека алтернативните извори на снабдување и течниот гас ќе го ублажат ударот, се наведува во студијата на Меѓународниот монетарен фонд (ММФ).
Намалените испораки на руски гас веќе влијаат на економскиот раст во Европа, но последиците од целосното затворање би можеле да бидат многу посериозни, според авторите на студијата објавена во вторник на официјалниот блог на ММФ.
Европската инфраструктура и глобалните пазари досега успеваат да го „покријат“ намалувањето на руските испораки за 60 проценти од јуни минатата година, при што вкупната потрошувачка е намалена за девет проценти во првиот квартал во споредба со истиот период во 2021 година и алтернативните извори на снабдување, особено ЛНГ.
И 70 отсто помалку испораки од Русија би биле подносливи, на краток рок, преку алтернативни извори на снабдување и енергија и намалена потрошувачка под влијание на високите цени.
Диверзификацијата би била многу потешка доколку Русија целосно го прекине снабдувањето, бидејќи тесните грла би го отежнале пренасочувањето на гасот во Европа, со оглед на недоволниот капацитет за увоз и транспортните ограничувања.
„Овие фактори може да предизвикаат загуба од 15 до 40 отсто од годишната потрошувачка во некои земји од Централна и Источна Европа“, заклучуваат експертите на ММФ.
Ако Русија ги прекине испораките, моделот на ММФ за фрагментиран пазар, кој претпоставува дека гасот нема да стигне таму каде што е најпотребен, без разлика колку растат цените, економиите на Централна Европа и Италија ќе претрпат најтешки последици.
Унгарската економија би можела да се намали за повеќе од шест отсто, а Чешка, Словачка и Италија исто така би забележале силен пад на активноста, за повеќе од пет отсто.
На ниво на ЕУ, според овој модел, БДП би можел да се намали од 1,8 на 2,7 отсто.
Хрватска не треба да трпи негативни економски последици во случај на фрагментација на пазарот, ниту Белгија, Португалија, Ирска, Британија, Данска и Шведска, според пресметките на експертите на ММФ.
Интегрираните пазари на гас на ниво на Европа и светот би го ублажиле ударот што загубата на рускиот гас би ѝ го нанела на економијата, па БДП на ЕУ би паднал од 0,3 на 1,4 отсто.
Според овој модел, Унгарија би забележала и најголем пад на БДП, за нешто повеќе од три отсто, по што следи Словачка со проценет пад на активноста за нешто повеќе од два отсто. Италија исто така би забележала сличен пад.
Во тој случај германската економија би паднала за 0,4 до 1,3 отсто.
Хрватска, пак, во случај на губење на рускиот гас, според сценариото засновано на претпоставката за интегрирани пазари, би забележала пад на активноста во опсег од 0,7 до 2,2 отсто, покажува истражувањето.
Доколку пазарите останат интегрирани, на ниво на ЕУ и во светот, пазарот на ЛНГ би требало да ги ублажи економските последици од загубата на рускиот гас, бидејќи намалената потрошувачка би била дистрибуирана до сите земји со пристап до глобалниот пазар, објаснува ММФ.
Без поддршка на ЛНГ, економските последици би биле далеку поголеми, а скокот на цените би ја намалил потрошувачката само во ЕУ, додаваат тие.