Истрага на „Њујорк тајмс“: Заталкан украински проектил е одговорен за масакрот на 15 цивили на пазарот

Ракетниот напад врз Костјантиновка во источна Украина беше еден од најсмртоносните во последните месеци. Најмалку 15 цивили загинаа, а повеќе од 30 се ранети. Ракетата го погодила пазарот, а парчињата метал со кои била наполнета боевата глава ги пробиле прозорците и ѕидовите. Некои жртви беа ранети до непрепознатливост.

Помалку од два часа подоцна, украинскиот претседател Володимир ги обвини руските „терористи“ за нападот, а многу медиуми го следеа тоа. За време на инвазијата на Украина, Русија постојано и систематски напаѓаше цивили и напаѓаше училишта, пазари и станбени згради. Овие удари беа користени како намерна тактика за заплашување на населението. Во Костјантиновка во април беа гранатирани куќи и предучилишна установа, при што загинаа шест лица.

Но, истрагата на „Њујорк тајмс“, која собираше и анализираше фрагменти од проектили, сателитски снимки, сметки на сведоци и објави на социјалните мрежи, силно сугерира дека катастрофалниот удар бил резултат на залутана украинска ракета за воздушна одбрана истрелана од системот „Бук“.

Се чини дека ударот бил трагична несреќа. Експертите за противвоздушна одбрана велат дека ракетите како онаа што го погоди пазарот може да тргнат надвор од курсот поради различни причини, вклучително и електронска неисправност или „перка“ за наведување која е оштетена или отсечена во моментот на лансирање.

Што велат Украинците?
Веројатниот неуспех на проектилот се случи во средината на битките вообичаени во околината. Руските сили ја гранатираа Костјантиновка претходната вечер, а локалниот канал Телеграм објави украински артилериски оган од градот само неколку минути пред да биде погоден пазарот.

Портпаролот на вооружените сили на Украина изјави дека безбедносната служба на земјата го истражува инцидентот и дека не може дополнително да коментира според националниот закон.

Украинските власти првично се обидоа да ги спречат новинарите на „Њујорк тајмс“ да пристапат до ракетните остатоци и до областа на ударот веднаш по ударот. Но, новинарите на крајот успеале да стигнат до местото на настанот, да ги испрашаат сведоците и да ги подигнат остатоците од употребеното оружје.

Снимките од безбедносните камери покажуваат дека проектилот паднал во Костјантиновка од правец на територијата под контрола на Украина, а не зад руските линии.

Како што се слуша звукот на проектил кој се приближува, најмалку четворица пешаци се чини дека истовремено ги вртат главите кон влезниот звук. Тие се свртени кон камерата – во правец на територијата под контрола на Украина. Неколку моменти пред да погоди, одразот на проектилот е видлив на покривите на два паркирани автомобили, што укажува дека патува од северозапад.

Боевата глава на проектилот се детонира неколку метри над земјата непосредно пред ударот, расфрлајќи метални фрагменти. Резултирачкиот кратер и штетата што се протега од точката на детонација се во согласност со проектилот што доаѓа од северозападна рута, изјави за „Тајмс“ експерт за експлозиви.

Украинците лансираа две ракети непосредно пред ударот
Доказите собрани од NYT покажуваат дека неколку минути пред нападот, украинската војска лансирала две ракети земја-воздух кон руската фронтална линија од градот Дружкивка, 16 километри северозападно од Костјантиновка.

Новинарите на „Тајмс“ биле во градот Дружкивка кога во 14 часот слушнале истрелување проектил, а неколку минути подоцна следел и втор. Случајно, член на тимот на „Тајмс“ го снимил првото лансирање преку говорна пошта.

Жителите на Дружкивка, исто така, најавија лансирање во тоа време на локалниот канал Телеграм. „Уште еден“, се вели во објавата во 14,03 часот, мислејќи на второто лансирање ракета. Локалните жители во близина на истрелите ги опишаа како „ненормално гласни“ – погласни од звуците на војната на кои беа навикнати – што е во согласност со извештаите на сведоците за претходните ракетни истрели од „Бук“.

Времето на тие лансирања е во согласност со временската рамка за ракетата што го погоди пазарот во Костјантиновка, околу 14,04 часот по локално време.

Украинската ракета веројатно ја промашила целта
Покрај тоа, двајца сведоци кои разговараа за „Тајмс“ изјавија дека виделе проектили истрелани од Дружкивка во правец на руската линија на фронтот околу времето на нападот, а еден од нив рече дека ги видел проектилите како се движеле во насока на Костјантиновка. Украински војник стациониран во Дружкивка, кој сакаше да остане анонимен, исто така рече дека слушнал испукани два проектила приближно во исто време.

Еден од сведоците, исто така, рече дека проектилите биле истрелани од поле на периферијата на градот, место кое жителите велат дека го користи украинската војска и од кое претходно виделе проектили за противвоздушна одбрана.

Новинарите кои ја посетуваа локацијата постојано видоа знаци на неодамнешна воена употреба, вклучително и ровови, јами за ѓубре и широки патеки во согласност со големо воено возило.

Друг клучен индикатор е трагата на пламенот. Имено, различни противвоздушни ракети кои се лансираат од земја се испукани од задниот дел на големо возило и при испукување ја запалуваат околната трева. Анализата на сателитските снимки пред и потоа покажува нови дамки на печење околу рововите на денот на ударот, што веројатно укажува дека локацијата била користена за лансирање проектили.

Ракета
По нападот, украинските власти соопштија дека руските сили користеле проектил истрелан од системот за воздушна одбрана С-300, кој Русија го користи и за пресретнување на авиони и за напад на цели на земјата. Меѓутоа, ракетата С-300 носи различна боева глава од онаа што експлодираше во Костјантиновка.

Металните фасади на зградите најблиску до експлозијата биле прободени со стотици квадратни или правоаголни дупки, најверојатно направени со предмети во облик на коцка.

Мерењата на дупките – и фрагментите пронајдени на местото на настанот – се конзистентни по големина и форма со едно оружје: проектилот 9M38, кој го испука мобилното противвоздушно возило „Бук“. Познато е дека Украина го користи системот Бук, како и Русија.

Некои дупки се потесни од 10 милиметри, додека други се малку поголеми. 9M38 содржи две различни големини на кубни метални фрагменти: осум милиметри и 13 милиметри.

Сè укажува на фактот дека се работи за ракета истрелана од Украинците
Репортерот на „Тајмс“, исто така, прегледал и други ракетни фрагменти пронајдени на повеќе локации во Украина кои биле истрелани од руските системи за противвоздушна одбрана С-300, С-400 и Бук, како и два различни американски системи за противвоздушна одбрана. Нивните форми и мерења покажуваат дека штетата на пазарот најверојатно е предизвикана од 9M38.

Двајца независни воени експерти за отстранување бомби, кои побараа да останат анонимни за да зборуваат искрено, дојдоа до истиот заклучок и рекоа дека фрагментите и штетата од удар најмногу се совпаѓаат со 9M38.

Неколку сведоци или слушнале или виделе како украинските сили истрелале проектили земја-воздух од Дружкивка кон Костјантиновка во моментот на нападот на пазарот. А доказите собрани на пазарот покажуваат дека проектилот дошол од тој правец.

Нејасно е зошто ракетата, која има максимален дострел нешто повеќе од 43 километри, паднала во Костјантиновка – иако е можно да не функционирала и да се урнала пред да ја погоди целта.

Во секој случај, на толку краток дострел – помалку од 15 километри – проектилот најверојатно паднал со неискористено гориво во неговиот ракетен мотор, кој би детонирал или изгорел при ударот, што е можно објаснување за широко распространетите траги од пожар на пазарот. (Индекс)