Хашим Тачи осуден на казна затвор од 25 години за воени злосторства

Поранешниот лидер на ОВК и претседател на Косово, Хашим Тачи, е прогласен виновен и судот во Хаг за злосторствата во Косово го осуди на единствена казна затвор од 25 години.

Јакуп Красниќи доби идентична казна како и Тачи од 25 години затвор. 

Кадри Весели е суден на единствена казна затвор од 18 години.

Реџеп Селими е осуден на 13 години единствена казна.

На сите нив во казната им се пресметува и времето поминато во притвор. Тие беа притворени во 2020 година

Хашим Тачи беше прогласен за виновен по точката три (незаконско или произволно апсење и лишување од слобода, како воено злосторство), за суров третман како воено злосторство, по точката 7 за тортура како воено злосторство, по точката 9 за убиство како воено злосторство.

Советот заклучи дека Хашим Тачи значително придонел за спроведување на заедничката казнива цел.

Поточно, советот утврди дека Хашим Тачи, како член на Генералштабот и началник на Дирекцијата за политички прашања, одиграл клучна улога во формулирањето и спроведувањето на заедничката казнива цел.

„Хашим Тачи, заедно со другите обвинети, назначувал лојални лица на клучни командни позиции, благодарение на што цело време имале контрола врз ОВК и биле сигурни дека нивниот план е целосно и ефикасно спроведен по должината на командниот синџир. Многу од тие лојални лица, кои биле назначени или избрани од обвинетите, извршиле кривични дела или знаеле дека се извршуваат кривични дела во согласност со заедничка цел“, рече претседавачот на судот на Специјализираните комори.

Во излагањето беше нагласено дека Хашим Тачи, исто така, лично учествувал во кривични дела, вклучително и апсење, затворање и испрашување на 13 пратеници во Чирез и Бањица.

Тие го дадоа примерот со Бехајдин Алачи (чие убиство, велат тие, било прикриено како „маченичка смрт“) и Шабан Шалија.

„И покрај ова сознание, Хашим Тачи не презел никакви мерки за да ги спречи или истражи овие злосторства, односно да ги казни нивните сторители. Напротив, Тачи активно учествувал во злосторствата и ги охрабрувал. Покрај тоа, Тачи ширел, односно го олеснил ширењето на лажни информации за затворениците и жртвите на злосторствата извршени од припадниците на ОВК, дал лажни гаранции дека ОВК се придржува до меѓународното хуманитарно право и придонел за политиката на неказнивост кога станува збор за сторителите на злосторства против противниците и демонстрирал безмилосна способност за отстранување и елиминирање на политичките пречки за да се обезбеди единствена контрола врз водењето на војната“, рече претседателот на судот.

Некои од факторите што се релевантни за одмерување на казната се, пред сè, под 1: тежината на кривичното дело и неговите последици, потоа под 2: природата и степенот на учество на обвинетото лице, под 3: личните околности на даденото лице и под 4: постоењето на други отежнувачки и олеснителни околности, рече претседателот.

„Кога станува збор за тежината на злосторствата, панелот беше на мислење дека извршените злосторства биле од големи размери и од многу сериозна природа. Поточно, распространетоста на злосторствата се одразува во фактот дека членовите на ОВК ги извршиле во 14 општини во Косово, како и на одредени локации во две области во северна Албанија. Членовите на ОВК ги апселе и произволно ги лишиле од слобода, ги подложиле на суров и нечовечки третман и тортура, а ги убиле. Сите овие злосторства се сериозни по својата природа, бидејќи произволното лишување од слобода повлекува и дополнителни повреди на човековите права на жртвите. Суровото постапување и тортурата претставуваат сериозен напад врз човековото достоинство, менталното и физичкото здравје, а убиството е едно од најсериозните злосторства само по себе“, рече тој.

Наведувајќи примери за многу сурово мачење и убивање, претседавачот го цитираше професорот Хауард Зин: „Ниедно знаме не е доволно големо за да го скрие срамот од убивањето невини луѓе“.

Врз основа на вкупните достапни докази, панелот заклучи дека помеѓу април 1998 година и 20 јуни 1999 година, во 12 општини во Косово и на одредена локација во една област во северна Албанија, припадници на ОВК намерно извршиле дела на „правење и недејствие“ што предизвикале смрт на најмалку 96 лица кои не учествувале активно во непријателствата.

Поточно, на различни локации во Косово и северна Албанија кои биле под контрола на припадници на ОВК, жртвите на убиствата во овој предмет биле убиени со огнено оружје, додека други починале како резултат на тешки тепања.

Телата на многу жртви на убиство беа пронајдени во состојба што укажува на дополнително кршење на нивното лично достоинство.

„На пример, еден сведок чиј близок роднина бил затворен од ОВК во Ликовац, а подоцна префрлен на друга локација, изјави дека семејството дознало за неговата смрт од медиумите. Како што изјави истиот сведок, кога членовите на семејството отишле да го земат телото на жртвата, кое било оставено покрај патот, раката му била скршена, имал рани на стомакот и модринки, како и исеченици на рацете, а го пронашле во облеката што не ја носел кога заминал“, рекол претседателот на судот.

Телата на некои од убиените жртви никогаш не биле пронајдени, што само ја зголеми болката на преживеаните членови на семејството.

Советот заклучил дека единствениот разумен заклучок што може да се извлече од достапните докази е дека барем некои од вклучените членови на ОВК имале намера да ги убијат 96-те лица.

Затоа, панелот заклучи дека помеѓу април 1998 година и 20 јуни 1999 година, во 12 општини во Косово и на одредена локација во воена област во северна Албанија, членовите на ОВК намерно извршиле дејствија и пропусти што предизвикале смрт на најмалку 96 лица кои не учествувале активно во непријателствата. Поради овие причини, панелот заклучи дека обвинителството докажало надвор од разумно сомнение дека е извршено военото злосторство убиство од точка 9 од обвинението.

Јакуп Красниќи го охрабрувал извршувањето кривични дела против лица кои се сметале за „противници“, што значело посебна работа предводена од ОВК, рече претседавачот.

„Красниќи, заедно со другите обвинети, назначувале лојални лица на клучни позиции и на тој начин воспоставиле систем и органи, како што се воената полиција, разузнавачките и контраразузнавачките служби и специјалните единици задолжени за спроведување политики насочени против противниците. Во предметниот период, Красниќи имал сознанија за голем број кривични дела извршени против противниците, поточно за нивно нелегално апсење, лишување од слобода, злоупотреба и убиства. И покрај ова сознание, г-дин Красниќи не презел никакви ефикасни мерки за спречување или истрага на овие злосторства, односно за казнување на нивните сторители. Напротив, во обид да негира дека овие злосторства се извршени, тој се обидел да ја прикаже ОВК како армија која дејствува во согласност со меѓународното хуманитарно право. Тој ги негираше конкретните обвинувања дека некои членови на ОВК извршиле кривични дела, а на состаноците со претставници на меѓународната заедница, ја негираше или минимизираше важноста на ваквите инциденти“, рече претседавачот.