Европа забележува пораст на побарувачката за соларни панели, топлински пумпи и електрични автомобили

Војната во Иран ги истакна широко распространетите ризици од зависност од фосилни горива, дејствувајќи како катализатор за брз премин кон зелени технологии низ цела Европа. Цената на суровата нафта Брент, глобален репер, порасна за повеќе од 50 проценти откако започна конфликтот на Блискиот Исток.

Голем дел од нестабилноста се припишува на блокадата на Ормутскиот теснец, клучен превозен пат низ кој поминува една петтина од светската нафта, со што се запира протокот од околу 20 милиони барели дневно. Европа веќе ги чувствува ефектите, при што холандскиот репер за природен гас TTF се зголеми за околу 70 проценти, што го става март 2026 година на пат да биде најголемото месечно зголемување на цените на бензинот од септември 2021 година, објавува Euronews.

„Сведоци сме на огромна промена“
Неколку европски земји забележаа значително зголемување на побарувачката за зелена технологија како што растат цените на енергијата. Во Велика Британија, која заостанува во усвојувањето на вакви решенија, продажбата на топлински пумпи се зголеми за 51 процент во првите три недели од март во споредба со истиот период во февруари, според енергетската компанија „Октопус Енерџи“.

Во исто време, продажбата на соларни панели скокна за 54 проценти, а сопствениците на домови сè повеќе инсталираат поголеми системи. Продажбата на полначи за електрични возила се зголеми за 20 проценти.

„Сведоци сме на огромна промена бидејќи луѓето ги претвораат зборовите во дела. Британските семејства се презаситени од тоа што се држат како заложници од глобалните цени на фосилните горива“, рече Ребека Диб-Симкин од „Октопус Енерџи“. „Со префрлање на соларни панели и топлински пумпи, тие стануваат свои електрани, одржувајќи ги своите трошоци ниски и заштитувајќи ги своите паричници на долг рок.“

Забрзување на преминот кон електрични возила
Податоците на Европската комисија покажуваат дека просечната цена на бензинот во ЕУ се зголемила за 12 проценти помеѓу 23 февруари и 16 март, на 1,84 евра за литар. Ова поттикна огромен интерес за електрични возила.

Францускиот онлајн продавач на половни автомобили „Арамисауто“ објави речиси двојно зголемување на продажбата на електрични возила од средината на февруари до 9 март.

Според „Ројтерс“, „Олкс“ со седиште во Амстердам изјави дека барањата на клиентите за електрични возила се зголемиле на неговите пазари во Франција, Романија, Португалија и Полска, при што растот „се забрзува од недела во недела“.

Во Норвешка, на најголемиот пазар за половни автомобили, „Финн.но“, електричните возила дури ги надминаа и дизел моделите како најпродаван тип на возило.

Транзиција на сончева енергија
Германската компанија за обновлива енергија „Енпал БВ“ изјави за „Блумберг“ дека барањата за соларни панели и топлински пумпи се зголемиле за околу 30 проценти од почетокот на војната во Иран, додека компанијата за сончева енергија 1KOMMA5° GmbH забележала речиси двојно зголемување на интересот.

Во Велика Британија, енергетската компанија E.ON откри дека интересот за сончева енергија се зголемил за 23 проценти помеѓу 23 февруари и 1 март, а потоа за дополнителни 63 проценти помеѓу 2 март и 8 март.

„Поважно е од кога било да им се помогне на луѓето да ја контролираат потрошувачката на енергија и да ги намалат сметките“, рече Крис Норбери, извршен директор на E.ON UK. „Потрошувачите покажуваат силен интерес за сончева енергија и батерии како решение, а овој производ додава на заштедите што можат да се направат со генерирање и складирање енергија дома.“

Дали помага дупчењето во Северното Море?
По бумот на зелената технологија, повиците за удвојување на напорите за искористување на фосилните горива станаа погласни. Порано овој месец, британскиот таблоид Daily Express објави наслов „Дупчете за да го запрете зголемувањето на сметките“, повикувајќи на нови лиценци за дупчење во Северното Море.

Сепак, анализа на Универзитетот во Оксфорд откри дека целосното напојување на Велика Британија со обновлива енергија може да им заштеди на домаќинствата до 510 евра годишно на нивните сметки за енергија. За споредба, максимизирањето на употребата на нафта и гас од Северното Море би им заштедило на домаќинствата помеѓу 19 и 95 евра годишно, и тоа само ако даночните приходи се распределуваат на граѓаните за да им се помогне да ги платат сметките.

Д-р Анупам Сен, коавтор на анализата, рече дека идејата дека „исцедувањето“ на Северното Море ќе ја направи Велика Британија енергетски побезбедна и значително ќе ги намали сметките за домаќинствата е „чиста фантазија“.

Експертите, исто така, истакнуваат дека цените на нафтата и гасот ги одредуваат глобалните пазари, а не дека се пониски за британските потрошувачи, и дека гасот извлечен од британските води може да се извезе до оној што ќе понуди највисока цена, што значи дека зголемувањето на домашното производство нема значително да ги намали трошоците.

Од друга страна, револуцијата на обновлива енергија во Шпанија помага сметките за енергија да се одржат ниски и покрај зголемувањето на цените на гасот.