Цените на гасот во Европа повторно растат. Дали полните резервоари ќе спречат нова енергетска криза

Цените на природниот гас во Европа се зголемија за повеќе од половина досега во јуни по неколкумесечните падови, што е вознемирувачки потсетник на минатогодишната енергетска криза.

Референтните цени на фјучерсите на гасот се зголемија за 52% од почетокот на овој месец до 35 евра (38 долари) за мегават час, според податоците на Independent Commodity Intelligence Service (ICIS).

Цените го променија курсот главно поради подолготрајните од очекуваните прекини за одржување во клучните гасни постројки во Норвешка, изјавија аналитичарите за Си-Ен-Ен.

„Неодамнешното зголемување на цените покажува колку европскиот пазар е чувствителен на пореметувања“, рече Бил Ведербурн, економист во Capital Economics.

Цените на природниот гас во Европа се уште се далеку под нивните нивоа минатото лето, кога континентот се најде заглавен во енергетски ќор-сокак со Русија по инвазијата на Москва врз Украина. Но, брзиот пораст на цените овој месец покажува колку регионот останува ранлив на какво било нарушување на снабдувањето по падот на увозот од Русија.

Норвешкиот оператор за гасна мрежа, Гаско, на својата веб-страница во вторникот објави дека планираното исклучување на еден од нејзините погони за преработка на гас е продолжено до 15 јули. Постројките требаше да се вратат на мрежа на 21 јуни. Две други гасни постројки ќе останат офлајн на неодредено време, поради „процесни проблеми“.

Минатата година Норвешка ја замени Русија како најголем извор на увоз на природен гас во Европската унија, со повеќе од 24 отсто од пазарот, додека Москва испорача 15 отсто.

Европа би можела да изгуби уште еден извор на гас. Цените се зголемија во четвртокот по извештаите дека Холандија планира трајно да го затвори своето гасно поле Гронинген во октомври, наместо една година подоцна, што беше опција.

Фјучерсите за гас достигнаа највисоко ниво во текот на денот од речиси 50 евра (55 долари) по мегават час пред да се вратат назад. Тоа беше повеќе од двојно повеќе од нивното ниво на почетокот на месецот.

Портпаролот на холандската влада изјави за Си-Ен-Ен во петокот дека сè уште не донела одлука за тоа кога да го затвори Гронинген.

Некогаш главен снабдувач на природен гас за Европа, Холандија го прекина производството на копненото поле во изминатата деценија поради ризикот од земјотреси. Ова поле е едно од најголемите во светот, но сега има само дел од снабдувањето со гас во Европа. Сепак, се чини дека извештаите дека може да се затвори во октомври ги потресоа трговците.
„Европскиот пазар на гас – и во продолжение глобалниот пазар на гас – сигурно не е надвор од шумата во смисла на соодветно усогласување на понудата со побарувачката“, изјави за Си-Ен-Ен Том Марзек-Мансер, шеф за анализа на гас во ICIS.

Тој додаде дека пораст на цените „отсекогаш се очекуваше“ со оглед на тоа што фјучерс цените за испораките на природен гас за следните две зими останаа покачени во споредба со историските норми.

Посилна позиција
Цените се искачија на највисоко ниво од 340 евра (372 долари) за мегават час кон крајот на август лани, додека европските земји се тркаа да ги наполнат своите продавници пред зимските месеци.

Тие капацитети за складирање сега се полни 73% – што е многу повисоко ниво од 56% што блокот го имаше во просек во исто време од годината во последните пет години, според податоците од Гасна Инфраструктура Европа.

„Периодот на паника што го видовме минатото лето… [е] многу малку веројатно да се повтори“, изјави за Си-Ен-Ен Масимо Ди Одоардо, постар истражувач за гас во консултантската компанија Вуд Мекензи.

Рекордните нивоа на складиран гас во Јапонија и Јужна Кореа, во комбинација со послабо од очекуваното закрепнување на кинеската економија, исто така ја намалуваат шансата Европа да биде принудена на уште една скапа борба со Азија за увоз на течен природен гас оваа година, рече тој. .

Сепак, не беше потребно многу за да се разниша довербата на трговците.

„Европа сè уште мора да се справи со фактот дека има [малку] руски гас во Европа“, изјави за Си-Ен-Ен Хенинг Глојштајн, директор за енергија, клима и ресурси во Групацијата Евроазија. „Непланираните прекини сè уште можат да доведат до скокови на цените“.

Според Ди Одоардо, продолженото затворање на клучните постројки за гас во Норвешка „лесно би можело да намалат снабдувањето уште една милијарда (кубни метри) во следните неколку месеци“.

„Потребни се само 5 милијарди метри кубни помалку… за да се направи пазарот многу позатегнат“.