Арундати Рој, добитничка на Букер, се повлекува од Берлинале поради коментарите на Вим Вендерс за Газа

Берлин – Познатата индиска авторка Арундати Рој (The God of Small Things) се  повлекува од Берлинскиот филмски фестивал како одговор на коментарите на претседателот на жирито на Берлинале, Вим Вендерс, дека „уметноста не треба да биде политичка“.

Славниот германскиот режисер ги даде коментарите на прес-конференцијата на жирито во четврток, како одговор на прашање за тековниот конфликт во Газа и воената поддршка што германската влада, главниот поддржувач на фестивалот, му ја дава на Израел.

„Мора да се држиме подалеку од политиката затоа што ако правиме филмови кои се посветено политички, влегуваме во полето на политиката“, рече Вендерс, тврдејќи дека режисерите треба да бидат „противтежа на политиката, ние сме спротивното на политиката. Мора да ја работиме работата на луѓето, а не работата на политичарите“.

Рој не се согласува.

„Да ги чуеш како велат дека уметноста не треба да биде политичка е неверојатно“, рече Рој во изјава, објавувајќи дека ќе го напушти жирито на Берлинале. „Тоа е начин да се запре разговорот за злосторство против човештвото, дури и кога се одвива пред нас во реално време – кога уметниците, писателите и филмските работници треба да прават сè што е во нивна моќ да го спречат.“

Таа додаде: „Шокирана сум и згрозена.“

Авторката, добитничка на Букеровата награда, требаше да присуствува во Берлин за да ја претстави кампус комедијата на Прадип Кришен од 1989 година „Which Annie Give It Those Ones“, за која Рој го напиша сценариото, како дел од делот за класици на фестивалот.

Во изјавата, прво доставена до индиското издание „The Wire“ и потврдена од „The Hollywood Reporter“, Рој ја опиша ситуацијата во Газа како „геноцид врз палестинскиот народ од страна на државата Израел. Тој е поддржан и финансиран од владите на Соединетите Американски Држави и Германија, како и од неколку други земји во Европа, што ги прави соучесници во злосторството.“
Доколку уметниците и филмските работници не заземат политички став за ова прашање, додаде Рој: „Тие треба да знаат дека историјата ќе ги суди“.

Вендерс не беше сам во обидот да избегне сложени политички прашања на овогодинешното Берлинале.

Нил Патрик Харис, во градот со филмот „Sunny Dancer,“ од генерацијата, во режија на Џорџ Жакес, а во кој глуми и Бела Ремзи, се соочи со низа прашања на прес-конференцијата за американската демократија. Харис, исто така, се обиде да заземе неутрален став.

„Иако имам свои политички мислења, мислам дека како изведувач, особено во ваков вид филмови, [се] обидувам да бидам што е можно поинклузивен“, рече тој. „Никогаш не го прочитав ова сценарио како политичка изјава. Стануваше збор повеќе за тоа како човек расте и има сознанија за себе, поединечно и [за] пријателството“.

Берлинале се гордееше со тоа што е најполитичкиот од големите филмски фестивали, традиција што датира од неговата улога како настан што ги поврзува Истокот и Западот за време на Студената војна. Но, војната меѓу Израел и Газа го наруши имиџот на фестивалот. Терористичките напади на Хамас врз јужен Израел на 7 октомври 2023 година, во кои загинаа 1.200 луѓе и резултираа со земање 251 заложник, и последователната израелска воена кампања, во која загинаа повеќе од 70.000 луѓе во Газа, ги подели мислењата низ Европа и светот.

Во 2024 година, имаше повици за бојкот на Берлиналето поради одбивањето јавно да ја осуди воената кампања на Израел. Неколку арапски филмски режисери рекоа дека нема да поднесат филмови на фестивалот. Церемонијата на доделување награди таа година беше претворена во јавна дебата за Газа, кога палестинско-израелскиот документарец „No Other Land,“, кој се фокусира на насилството на израелските доселеници врз Палестинците на Западниот Брег, ја освои наградата за документарец на Берлиналето за 2024 година, а израелскиот ко-режисер Јувал Абрахам го искористи својот говор за прифаќање за да ја обвини својата земја за апартхејд. Тоа предизвика реакција во Германија, при што некои истакнати конзервативни политичари повикаа Берлиналето да биде суспендирано од финансирање. (Холивуд репортер)