Во Турција откриено второто најголемо наоѓалиште на ретки земни метали?

Турскиот претседател Реџеп Таип Ердоган го објави откривањето на огромно наоѓалиште на ретки земни метали во полето Бејликов во Ескишехир, опишувајќи го како втора најголема резерва во светот, со околу 694 милиони тони минерални ресурси. Но, можеби претерува.

Кина доминира на глобалниот пазар на ретки земни метали, снабдувајќи приближно 80% од светскиот увоз на ретки земни метали. Доминацијата на Кина на пазарот на ретки земни метали предизвика загриженост во Брисел, Берлин и Вашингтон дека Пекинг би можел да ја искористи својата контрола врз овие критични ресурси во трговијата и геополитичките конфликти.

Зборувајќи по состанокот на кабинетот во Претседателскиот комплекс на 15 октомври, Ердоган ја нагласи амбицијата на Турција да стане светски лидер во производството на ретки земни метали, клучни компоненти за напредни технологии како што се електрични возила, системи за обновлива енергија, одбрана и истражување на вселената.

Стратешко откритие?

Истражувањето во Бејликов, кое вклучуваше дупчење на 310 локации, откри 12,5 милиони тони оксиди на ретки земни елементи, вклучувајќи наводно 10 од 17-те познати елементи на ретки земни елементи, заедно со значајни наоѓалишта на барит и флуорит.

„Ова откритие ја става Турција меѓу петте најголеми производители на ретки земни елементи во светот“, рече Ердоган, истакнувајќи ја стратешката важност на наоѓалиштето за намалување на зависноста од странски добавувачи.

Иако 694-те милиони тони на Турција се однесуваат на вкупниот волумен на сурова руда (со многу ниска концентрација на ретки земни елементи, што дава само околу 10.000 тони употреблив материјал), тоа бледи во споредба со докажаните резерви на Кина од 44 милиони тони извлечени оксиди на ретки земни елементи, што ја прави Бејликова скромно наоѓалиште во најдобар случај – еквивалентно на само 0,02% од потенцијалот на Кина и веројатно нема да ја оспори глобалната доминација на Пекинг во скоро време.

Државната компанија „Ети Маден“ веќе отвори пилот-фабрика за преработка во Бејликдузу со годишен капацитет од 1.200 тони, која за прв пат ќе произведува седум оксиди на ретки земјени елементи.

Во тек се планови за проширување во индустриски погон со напредна технологија за прочистување, сложен процес што само неколку земји го совладале.

Ердоган го призна глобалниот недостиг на експертиза за ретки земни елементи, истакнувајќи дека Турција бара меѓународни партнерства за трансфер на технологија за да го забрза развојот, а воедно да го заштити националниот суверенитет.

Објавата на претседателот следеше по изјавата на Центарот за одговор на дезинформации, дел од директоратот за комуникации на турското претседателство, кој ги отфрли тврдењата дека погонот ќе биде префрлен во Соединетите Држави како „целосно неосновани“.

Центарот нагласи дека развојот на локацијата се спроведува со целосен национален суверенитет, повикувајќи ја јавноста да им верува на официјалните изјави.

„Тврдењата дека полето Бејликов е предадено на странски земји се неосновани клевети против нашата нација“, рече Ердоган, осврнувајќи се на кампањите за дезинформации.

Турција тврди дека нејзиното новооткриено наоѓалиште на ретки минерали би можело да ја задоволи глобалната побарувачка за 1.000 години, но неизвесностите околу квалитетот и квалитетот на наоѓалиштето предизвикаа скептицизам кај аналитичарите.

Дејвид Мериман, директор на одделот за истражување на ретки земји во „Вуд Мекензи“, за „Дојче веле“ изјави дека турското наоѓалиште веројатно содржи лантан и цериум – елементи кои моментално се во значителна преголема понуда, наместо поретки видови што се користат во високо-перформансни магнети.

Нова енергетска сила

Ердоган го претстави откритието на ретки минерали како дел од пошироката енергетска стратегија на Турција, која вклучува екстракција на природен гас од гасното поле Сакарја – кое моментално снабдува 4 милиони домаќинства, со планови за удвојување на капацитетот до 2026 година – и претстојното производство на електрична енергија од нуклеарната централа Аккују.

„Ретките земјини елементи, нуклеарната енергија и обновливата енергија ја сочинуваат новата тројна енергетска оска на Турција“, рече тој, нагласувајќи ја посветеноста на владата на енергетска независност и покрај критиките на опозицијата.

Ердоган, исто така, го истакна растечкото глобално влијание на Турција, наведувајќи го неодамнешниот самит во Габала на Организацијата на турските држави и Декларацијата од Шарм ел Шеик за регионален мир.

„Турција повеќе не е следбеник на Западот, туку нација која Западот ја набљудува и ја имитира“, тврди тој. (Извор: СЕЕбиз)