Муцунски во ЕП: Македонскиот јазик, идентитет и достоинството не се предмет на преговарање
Министерот за надворешни работи и надворешна трговија, Тимчо Муцунски, попладнево
учествуваше и се обрати на 24-тиот состанок на Мешовитиот парламентарен комитет на Македонија и Европска унија, што се одржува два дена во Стразбур. Во своето обраќање пред членовите на Комитетот, Муцунски истакна дека Стразбур, како дом на европската демократија, претставува силен потсетник на европските вредности кон кои нашата
држава е посветена веќе две децении. Тој потсети дека оваа година се навршуваат 20 години од добивањето на кандидатскиот статус, период во кој земјата спроведе значајни реформи и
покажала конзистентна определба за европската интеграција.
Министерот нагласи дека македонските граѓани остануваат силно проевропски ориентирани, но дека е неопходно процесот на проширување да биде предвидлив и меритократски за да се спречи појавата на европесимизам. Во таа насока, тој укажа дека државата е 100% усогласена со Заедничката надворешна и безбедносна политика на Европската унија, активно поддржувајќи ја Украина и придонесувајќи кон зајакнување на европската безбедност како директен партнер и НАТО-сојузник.
Муцунски се осврна и на реформските процеси поврзани со Планот за раст и Реформската
агенда 2024–2027, истакнувајќи дека реформите се насочени кон економски развој, задржување на младите и привлекување инвестиции. Тој подвлече дека државата веќе докажува дека може да придонесува кон стабилноста на регионот и Унијата, меѓу другото и преку првото партнерство во безбедноста и одбраната со ЕУ во рамките на Западен Балкан.
Во делот на билатералните прашања, министерот посочи дека продолжената блокада од страна на Бугарија не и штети само на нашата држава, туку ја намалува довербата во процесот на проширување и ги ослабува стратешките интереси на регионот. Тој нагласи дека успехот на
европската интеграција лежи во конкретни проекти, економска и енергетска поврзаност, а не во отворање теми поврзани со идентитетот, јазикот и националниот наратив. Повтори дека
македонскиот јазик, идентитет и достоинството на граѓаните не се, и не може да бидат предмет на преговарање.
Министерот потенцираше дека државата останува конструктивен партнер во регионот, посветена на добрососедските односи, исполнувањето на меѓународните обврски и унапредувањето на соработката со сите соседи каде што тоа носи конкретни придобивки за граѓаните. На крајот од обраќањето, Муцунски изрази благодарност до Европскиот парламент за доследната поддршка на европската перспектива на земјата и порача дека македонските
граѓани остануваат цврсто проевропски. Тој повика на партнерство засновано на јасни, предвидливи и фер критериуми.
На тоа реагираше бугарскиот европарламентарец Кристијан Вигенин кој рече дека не е точно дека Бугарија ја блокира евроинтеграцијата на Македонија и дека ако сака уште „утре“ може да ги почне преговорите за членство. Бугарија, додаде тој, ќе направи се што е можно тие да одат брзо. “Нема зошто да играме околу слонот во собата, кога знаете каде е проблемот“, рече Вигенин.
„ЕУ заедно со Скопје и Софија да најде сили за да се надмине спорот. Потребни се решенија за да не останеме заглавени во историските прашања“, беше пораката на известувачот во Евро-парламентот за Македонија, Томас Вајц.
„Да направиме се да го искористиме овој моментум се додека го имаме, за да тргнат работите. Да инвестираме во сите конструктивни сили од македонска и од бугарска страна и од страна на Европската унија. Да преминеме преку тој камен на сопнување. Да бараме решенија и да не заглавуваме премногу во историските спорови“, рече Вајц.
На комитетот се обрати и министерот за европски прашања Орхан Муртезани, кој рече дека за Македонија, европскиот пат никогаш не бил далечна аспирација и отсекогаш претставувал секојдневна задача, дисциплиниран напор посветеноста да се претвори во резултати.
„Планот за раст на ЕУ за Западен Балкан му даде на овој напор нова димензија. Тој претставува и признание за она што е постигнато и покана за понатамошно продлабочување на напредокот. Преку овој План, Европската Унија покажа дека интеграцијата не е процес што се одложува за некој иден момент; таа започнува со трансформација на системите, економиите и општествата уште денес и може да донесе опипливи придобивки дури и пред формалното членство. Северна Македонија ја предводи таа трансформација.
Бевме првата земја во регионот која го стави во функција Инструментот за реформи и раст и доби претфинансирање од над педесет и два милиони евра. Реформската агенда што ја донесовме е сеопфатна и амбициозна, опфаќа реформи во управувањето и јавната администрација, владеењето на правото, енергетската и зелената транзиција, дигитализацијата и развојот на човечкиот капитал. Таа им дава структура на нашите реформи и јасност на нашите цели. За помалку од една година, поднесени и одобрени се две барања за ослободување средства, што претставува конкретен напредок во низа области: од дигиталната инфраструктура и енергетската ефикасност до подобрувањето на бизнис-климата. Веќе се исплатени вкупно дваесет и четири милиони евра, со дополнителни средства што може да се обезбедат по исполнувањето на дваесет и деветте активни реформски чекори предвидени за декември 2025 година, како и заостанатите чекори од претходните извештајни периоди. Секој чекор претставува многу повеќе од бирократска етапа; тој е показател за кредибилитетот на земјата и за посветеноста на Владата кон трајни промени“, уверуваше Муртезани.