Што ако некој нападне земја-членка на ЕУ? Кипар бара јасни одговори
Никозија – Претседателот на Кипар, Никос Христодулидес, ѝ пишал на претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, барајќи од Европската Унија повторно да ги отвори дискусиите за клаузулата за заемна одбрана. „Не можам доволно да ја нагласам важноста на оваа одредба за ЕУ и нејзините земји-членки, особено во време на геополитичка неизвесност“, напиша Христодулидес во писмо испратено на 20 октомври, објави Политико.
„Со оглед на сериозноста на предизвиците со кои се соочуваме, Кипар би го поздравил продолжувањето на дискусиите во надлежните подготвителни тела. Затоа би бил благодарен за дополнителни информации за предлозите што се разгледуваат, како и за временска рамка за следните чекори“, додаде тој.
Позадина на жалбата на Кипар
Клаузулата што ја повика Кипар е член 42(7) од Лисабонскиот договор. Тој предвидува дека во случај на вооружена агресија против една од нејзините членки, сите други се должни да обезбедат помош и поддршка со сите средства што им се на располагање.
Интересот за одредбата е зголемен поради растечките геополитички закани. Тука спаѓаат потезите на американскиот претседател Доналд Трамп за поткопување на трансатлантската алијанса, руската инвазија на Украина, нејзината кампања на хибридна војна против ЕУ и војните на Блискиот Исток.
Дискусијата е ставена на чекање
ЕУ спроведе вежби претходно оваа година за да тестира како клаузулата ќе се применува во пракса. Прашањето беше и приоритет на кипарското претседателство со Советот на ЕУ, кое заврши на 30 јуни, а беше поттикнато од нападот во март од страна на ирански беспилотни летала врз британска база на Кипар.
Сепак, темата е маргинализирана бидејќи Унијата сега е фокусирана на преговори за седумгодишен буџет вреден речиси два трилиони евра и обезбедување дополнителни средства за Украина. Дискусијата за членот 42.7 не е на дневен ред на претстојните самити на европските лидери, потврди за медиумите функционер на ЕУ под услов да остане анонимен.