Трамп воведе царини за осум европски земји: „Ќе плаќаат сѐ додека не го освојам Гренланд“
Трамп е гневен зошто Данска, Норвешка, Шведска, Франција, Германија, Обединетото Кралство, Холандија и Финска се против неговата желба да го присвои големиот остров
Американскиот претседател Доналд Трамп најави нови тарифи за голем број земји што извезуваат стока во САД, почнувајќи од 1 февруари. Трамп рече дека тарифите ќе останат на сила „додека не се постигне договор за целосно и целосно купување на Гренланд“ од страна на САД.
На социјалните медиуми, Трамп објави дека земји како Данска, Норвешка, Шведска, Франција, Германија, Обединетото Кралство, Холандија и Финска ќе бидат „оптоварени со тарифи од 10 проценти“ за сите стоки испратени во САД.
„Време е Данска да плати. Светскиот мир е во прашање! Кина го сака Гренланд, а Данска не може ништо да направи во врска со тоа“, вели Трамп и тврди дека Гренланд е заштитен од две санки влечени од кучиња.
Тој продолжува велејќи дека Данска, Норвешка, Шведска, Франција, Германија, Велика Британија, Холандија и Финска играат „многу опасна игра“. Трамп додаде дека мора да се преземат „силни мерки“ за брзо да се стави крај на оваа „потенцијално опасна ситуација“.
Тој додаде дека на 1 јуни, таа стапка ќе се зголеми на 25 проценти, според неговата објава на платформата Truth Social. Царинските давачки се даноци на увезена стока и обично ги плаќаат компаниите што увезуваат странски производи, а приходите одат во државниот буџет.
Објавувајќи подолг пост на на Truth Social, американскиот претседател рече:
„Со години ја субвенциониравме Данска, сите земји од Европската унија и други, не наплаќајќи им царини или какви било други форми на надомест. Сега, по векови, време е Данска да врати – светскиот мир е во прашање!“
Трамп го заврши својот пост велејќи дека САД се „веднаш отворени за преговори со Данска и/или која било од овие земји што доведоа толку многу во опасност, и покрај сè што направивме за нив, вклучително и максимална заштита, во текот на толку многу децении“.
Доналд Трамп го користи Гренланд „како оружје за масовно одвлекување на вниманието од вистинските закани“, како што е војната на Русија во Украина, рече поранешниот шеф на НАТО Андерс Фог Расмусен, кој беше и премиер на Данска од 2001 до 2009 година. Тој за „Фајненшел тајмс“ изјави:
„Всушност сум загрижен што вниманието на светот сега е насочено кон нешто што не претставува закана, ниту за Европа ниту за САД – имено Гренланд, пријателски сојузник на САД – наместо да се фокусира на она што треба да биде фокусна точка во моментов: имено, како можеме да го принудиме Путин на преговарачка маса во Украина?“
Расмусен рече дека „ги смета САД за природен лидер на слободниот свет“ уште од своето детство.
„Дури зборував за САД како светски полицаец“, додаде тој. „Сега гледаме дека САД користат јазик што е многу близок до гангстерите што треба да ги контролираат во Москва, Пекинг итн.“
Заканата со царини е драстична и потенцијално опасна ескалација на пресметката меѓу Трамп и сојузниците од НАТО, дополнително затегнувајќи го сојузот што датира од 1949 година и обезбедува колективен степен на безбедност за Европа и Северна Америка. Републиканскиот претседател постојано се обидува да користи трговски казни за да ги натера сојузниците и соперниците да ја послушаат неговата волја, генерирајќи инвестициски обврски од некои држави и отпор од други како што се Кина, Бразил и Индија.
Не е јасно како Трамп можеше да ги воведе царините според американскиот закон, иако може да се повика на економски вонредни овластувања кои моментално се предмет на оспорување од Врховниот суд на САД.
Трамп во својот пост на Truth Social рече дека неговите царини се одмазда за неодамнешните патувања на Гренланд од страна на претставници од Велика Британија, Холандија и Финска и за општото противење на неговите напори да ја присвои полуавтономната територија на сојузникот на НАТО, Данска. Тој смета дека Гренланд е од суштинско значење за системот за ракетна одбрана „Златна купола“ за САД и тврди дека Русија и Кина би можеле да се обидат да го преземат островот.
Во Европа постојано се зголемува отпорот кон амбициите на Трамп, дури и откако неколку земји на континентот се согласија со неговите царини од 15 отсто минатата година со цел да се зачуваат економските и безбедносните односи со Вашингтон.
Порано во саботата, стотици луѓе во главниот град на Гренланд се соочија со температури близу до нулата, дожд и заледени улици за да маршираат на митинг во поддршка на сопствената самоуправа.
Гренландците ги мавтаа своите црвено-бели национални знамиња и слушаа традиционални песни додека шетаа низ малиот центар на Нуук. Некои носеа знаци со пораки како „Ние ја обликуваме нашата иднина“, „Гренланд не е на продажба“ и „Гренланд е веќе ГОЛЕМ“. Им се придружија илјадници други на митинзи низ данското кралство.
Митинзите се случија неколку часа откако двопартиска делегација на американскиот конгрес во Копенхаген се обиде да ги увери Данска и Гренланд во нивната поддршка.
Сенаторот Крис Кунс, демократ, рече дека сегашната реторика околу Гренланд предизвикува загриженост низ данското кралство и дека сака да ја деескалира ситуацијата.
„Се надевам дека народот на Кралството Данска нема да ја напушти својата вера во американскиот народ“, рече тој во Копенхаген, додавајќи дека САД имаат почит кон Данска и НАТО „за сè што направивме заедно“.
Ед Дејви, лидерот на британските либералните демократи, го повика премиерот Кир Стармер „цврсто да се спротивстави на насилникот во Белата куќа“ откако Доналд Трамп објави дека ќе воведе царини за европските земји. Објавувајќи на Икс, Дејви рече дека „политиката на САД“ на премиерот е во распаѓање, додавајќи: „Трамп сега ги казнува Велика Британија и сојузниците на НАТО само затоа што го направиле вистинското нешто.
Време е премиерот цврсто да се спротивстави на насилникот во Белата куќа и да соработува со европските и сојузниците од Комонвелтот за да го натера да се повлече од овој неодговорен план“.
Лидерката на британската опозиција, Кеми Баденок, ги опиша плановите на Доналд Трамп за воведување тарифи на европските земји како „ужасна идеја“.
Објавувајќи на социјалните медиуми, конзервативниот лидер рече:
„Претседателот Трамп е целосно во грешка што објавува тарифи за Велика Британија поради Гренланд. Луѓето и во Велика Британија и во САД ќе се соочат со повисоки трошоци. Овие тарифи ќе бидат уште еден товар за бизнисите низ целата земја. Суверенитетот на Гренланд треба да го одлучува само народот на Гренланд. За ова, се согласувам со Кир Стармер“.
Царинските давачки се даноци на увезена стока. На пример, царина од 10 проценти на производ од 10 долари би значела данок од 1 долар – со што вкупниот трошок ќе достигне 11 долари.
Даноците ги плаќаат на владата компаниите што увезуваат странски производи. Овие компании можат да ги префрлат дел или сите дополнителни трошоци на своите клиенти, што во овој случај значи обични Американци и други американски компании, пишува Би-Би-Си.
Би-Би-Си пишува дека царините би биле огромен удар за Даунинг стрит. „Велика Британија не ги критикуваше некои од контроверзните активности на Трамп во надворешната политика, но јасно беше ставено до знаење дека верува дека иднината на Гренланд е за нејзиниот народ и народот на Данска. Белата куќа се чини дека не го прифатила тоа добро – барем кога станува збор за Гренланд“, вели политичкиот дописник на Би-Би-Си, Ник Ирдли.
Премиерот Кир Стармер изгради добри односи со претседателот Трамп. Британските претставници се надеваа дека ова ќе функционира во корист на Обединетото Кралство кога станува збор за „специјалниот однос“. „Но, овие царини би биле вистински удар за стратегијата на Даунинг стрит – ако стапат во сила“, вели Ирдли.