Како да се мерат резултатите на трансродовите спортисти во Токио?

Новозеландската кревачка на тегови Лорел Хабард ќе стане првата отворено трансродoва жена која настапила на Олимпијадата кога ќе се појави на подиумот во женска супертешка категорија (87+ кг) на игрите во Токио во понеделник.

Вклучувањето на Хабард по промената во 2013 година поттикнува жестока глобална дебата за тоа дали на транс жените треба да им се дозволи да се натпреваруваат во женски спортски настани и, доколку е така, кои треба да бидат правилата.

Застапниците на транс правата велат дека исклучувањето на транс спортистите е дискриминаторско и ќе поттикне пристрасност кон ваквите луѓе воопшто, но критичарите велат дека транс спортистите имаат нефер физичка предност во женските натпревари.

Исто така, во Токио, фудбалерот Квин, кој користи само едно име, е транс и не се идентификува како маж или жена – учествува со канадскиот женски фудбалски тим.

Дебатата за транс спортот е во центарот на културната војна во САД помеѓу конзервативците и поддржувачите на инсистирањето на американскиот претседател Џо Бајден за поголема вклученост на ЛГБТ  луѓето.

Додека се повеќе луѓе јавно објавуваат дека се транс, учеството на транс жените во женските спортови се повеќе се доведува во прашање, вклучително и од познатите спортски sвезди како тениската шампионка Мартина Навратилова.Хабард, која ќе биде најстарата кревачка на тегови на игрите со 43 -годишна возраст, се натпреварувшеа на машки турнири до промената. Две години подоцна, таа имаше право да се натпреварува на женските олимписки игри во согласност со упатствата издадени од Меѓународниот олимписки комитет (МОК).

МОК во моментов ги советува спортските власти да им дозволат на трансродовите спортисти да се натпреваруваат во женски натпревари доколку нивото на тестостерон остане под одреден праг најмалку една година. Транс мажите не се соочуваат со никакви ограничувања.

Бидејќи игрите во Токио се фокусираа на транс спортистите, МОК минатата недела рече дека ќе ги прегледа научните податоци за да постави нова рамка за меѓународните федерации за да поставуваат правила за натпревари во нивните индивидуални спортови.

Спортските власти ширум светот се борат да ги формулираат сопствените правила. Светскиот рагби минатата година пресуди дека транс жените не можат да се натпреваруваат во елитно и меѓународно женско рагби, наведувајќи ја загриженоста за безбедноста и праведноста. Во Соединетите американски држави, Националната атлетска асоцијација  вели дека транс жените треба да го потиснат нивото на тестостерон најмалку една година пред да се натпреваруваат во женски натпревари. Транс мажите не можат да се натпреваруваат со жените ако почнат да земаат тестостерон, според правилата на оваа организација.

Во март 2020 година, Ајдахо стана првата држава во САД што забрани транс жени и девојки од женски спортски лиги во училишта и колеџи, иако законот беше суспендиран откако судот одлучи дека е дискриминаторски. Оваа година, Алабама, Арканзас, Мисисипи, Монтана, Тенеси, Западна Вирџинија и Флорида усвоија слично законодавство, а гувернерот на Јужна Дакота потпиша указ за поддршка на спортската забрана. Сите тие имаат републикански гувернери. Законот за Западна Вирџинија беше суспендиран минатиот месец од судија кој одлучи дека е неуставен.

Предноста на мускулите кај транс жените се намалува за само околу 5% по една година терапија за сузбивање на тестостеронот, според прегледот на истражувањето на Универзитетот во Манчестер и шведскиот институт Каролинска. Британскиот универзитет во Лофборо откри дека хормонската терапија го намалува нивото на хемоглобин кај транс жените во рок од четири месеци – што влијае на издржливоста – на оние не -транс жени.Но, силата, чистата телесна маса и мускулната површина остануваат повисоки по три години земање лекови за блокирање на тестостеронот.

Томи Лундберг, коавтор на првата студија, вели дека машките спортисти добиваат  30% предност во мускулите за време на пубертетот, но не постојат студии за транс-адолесценти кои би можеле да земат блокатори на пубертетот или т.н. вкрстени полови хормони пред крајот на пубертетот.

„ЛГБТ плус“ активистите велат дека американските спортски закони и забраната за учество во светско рагби се дискриминаторски и ги оспоруваат тврдењата за физичка предност. Крис Мозиер, триатлонец и првиот транс човек што ги претставуваше САД на меѓународно ниво, рече дека сегашната дебата е штетна за сите транс луѓе.

„Ова се многу опасни закони кои се обидуваат да послужат како влезна точка за поголема дискриминација“, рече тој.