Хорот „Менада“ во Софија – концерт во чест на духовноста, традицијата и идентитетот

Во Македонскиот Културно-информативен центар во Софија се одржа концерт на хорот „Менада“, посветен на богатството на православната хорска музика и на вековната традиција на хорското пеење. Настанот претставуваше значајна можност за претставување и афирмација на македонското музичко и културно наследство пред бугарската публика, отворајќи простор за уметничка средба и дијалог меѓу музичките традиции на различните народи, наведува КИЦ Софија во соопштение. 

Концертот се одржа во пресрет на државниот празник 11 Октомври – Денот на народното востание на Македонија, со што музичката вечер доби и посебна историска и национална димензија. Во 2026 година се одбележуваат 85 години од почетокот на народното востание на македонскиот народ против фашистичката окупација во Втората светска војна. Овој значаен јубилеј нè потсетува на стремежот кон слобода, достоинство и независност, како и на историската одговорност да ги чуваме споменот и вредностите на генерациите што се бореле за слободата.

Поврзувањето на овој историски датум со културен настан посветен на музиката ја истакна улогата на уметноста во зачувувањето на колективната меморија, афирмацијата на националниот идентитет и пренесувањето на културните вредности на идните генерации. Музиката, како дел од нашето нематеријално наследство, претставува значаен сведок на историските искуства, традициите и творечките достигнувања на еден народ.

Настанот се одржа и во годината кога хорот „Менада“ одбележува значаен јубилеј – 45 години континуирано уметничко дејствување во Македонија и во странство. Овој јубилеј ја потврдува долгогодишната посветеност на хорот на хорската уметност, неговата истрајна работа на негувањето на музичката традиција и придонесот во афирмацијата на македонското творештво на меѓународната сцена.

На почетокот на концертот, присутните ги поздрави директорот на Македонскиот културно-информативен центар во Софија и дипломатски советник, проф. д-р Зоран Пејковски, кој ја истакна улогата на културата и уметноста во поврзувањето на народите, развивањето на културниот дијалог и градењето мостови на заемно разбирање и почитување меѓу Македонија и Бугарија.

Во своето обраќање, проф. д-р Зоран Пејковски ја нагласи мисијата на Македонскиот културно-информативен центар во Софија како место за претставување и афирмација на македонската култура, уметност и творештво, но и како простор за средби меѓу уметниците, културните работници и публиката. Притоа, беше истакнато дека музиката, како универзален јазик на човештвото, ги надминува јазичните и националните граници и создава можности за непосредна комуникација меѓу различните културни средини.

Во таа смисла, настапот на „Менада“ беше уште една потврда за значењето на културната размена и за потребата од континуирано претставување на македонското творештво надвор од границите на државата.

Музичката програма понуди внимателно избран пресек на православната хорска традиција, овозможувајќи ѝ на публиката да се запознае со различни стилови, историски периоди и музички изрази – од старите православни и византиски напеви до композициите на истакнати автори од македонската и пошироката европска хорска литература.

Разновидноста на програмата ги истакна богатството на хорскиот израз, звучната раскош и трајната уметничка вредност на делата што се создавале и се пренесувале низ вековите. Истовремено, концертот ја прикажа поврзаноста на македонската музичка традиција со поширокиот културен простор на православните народи, во кој секоја национална школа придонесува со сопствена звучност, историско искуство и творечка особеност.

Значајно место во програмата зазеде македонското музичко наследство, преку кое беа претставени творечките достигнувања на домашните автори и нивниот придонес во развојот на хорската литература. На тој начин, концертот ја нагласи врската меѓу традицијата и современото уметничко изразување, како и значењето на музиката во зачувувањето и афирмацијата на македонскиот културен идентитет.

Во текот на своето 45-годишно постоење, хорот „Менада“ настапувал во 20 земји, на бројни концерти и фестивали, претставувајќи ја македонската хорска уметност пред меѓународната публика. Неговата работа опфаќа различни музички стилови и епохи, со особен интерес за православната хорска традиција и за творештвото на македонските композитори.

Под уметничко раководство на диригентот проф. д-р Ивица Зориќ, хорот гради препознатлив музички израз, заснован врз посветеност, вокална прецизност, дисциплина и континуирано уметничко усовршување. Бројните награди и признанија што ги има освоено сведочат за неговите достигнувања и за значајното место што го зазема во македонскиот хорски живот.

За уметничката вредност на „Менада“ сведочи и фактот што бројни македонски и странски автори посветиле композиции на хорот и на неговиот диригент. Ова претставува признание за неговата уметничка препознатливост и за континуираниот придонес во развојот и афирмацијата на хорското творештво.

Во хорот членуваат млади хористки, чија посветеност и љубов кон музиката придонесуваат за зачувување и продолжување на богатата хорска традиција. Неговиот репертоар опфаќа дела од различни стилови и епохи – од изведби а капела до вокално-инструментални композиции од светската хорска литература и творештвото на македонските автори.

Четири и пол децении уметничка посветеност претставуваат значаен придонес кон развојот на македонската хорска култура и потврда дека истрајноста, уметничката дисциплина и љубовта кон музиката се темелите врз кои се создаваат трајни културни вредности.

Концертот на хорот „Менада“ во Македонскиот културно-информативен центар во Софија уште еднаш ја потврди важноста на културните настани во претставувањето на македонското творештво и создавањето можности за непосредна средба меѓу различните културни средини. Преку ваквите иницијативи, уметноста станува простор за размена на идеи, запознавање со националните традиции и градење заемна почит.

Во годината кога се одбележуваат 85 години од 11 Октомври – Денот на народното востание на Македонија, ваквите културни настани добиваат и дополнителна симболика. Тие овозможуваат историското паметење и почитта кон минатото да се поврзат со современото творештво, со афирмацијата на националните вредности и со стремежот кон подобро меѓусебно разбирање. Почитта кон историското наследство и грижата за културното творештво се дел од пошироката одговорност за зачувување на идентитетот и негово достојно претставување пред меѓународната јавност.

Македонскиот културно-информативен центар во Софија продолжува да ја остварува својата мисија преку организирање и поддршка на настани што ја афирмираат македонската уметност, литература, музика и културно наследство, придонесувајќи за продлабочување на културните врски меѓу Македонија и Бугарија.

Настапот на хорот „Менада“, во годината на неговиот 45-годишен јубилеј, беше уште една можност македонската хорска уметност да се претстави во своето полно уметничко достоинство. Воедно, концертот потсети дека музиката, историјата и културното наследство се нераскинливи делови од колективната меморија и националниот идентитет.

Вечерта во Софија беше повеќе од концерт – таа беше средба на традицијата и современото творештво, на културното наследство и историското паметење, потврдувајќи дека уметноста останува еден од најзначајните начини за афирмација на македонскиот идентитет и за градење трајни мостови меѓу народите, се вели во соопштението.