Голем чекор на Украина кон ЕУ. Отвори четири од шест преговарачки кластери

Денес, Украина направи нов чекор кон членство во Европската Унија. На меѓувладината конференција во Луксембург беа отворени уште два преговарачки кластери, откако Унгарија се откажа од блокирање на нивното отворање. Со ова, Украина отвори четири од шест кластери во преговорите за пристапување кон ЕУ.

Ова се кластери што го вклучуваат внатрешниот пазар и конкурентноста и инклузивниот раст. Ова се и двата најголеми преговарачки кластери според бројот на области што ги опфаќаат.

Отворањето на нови кластери ѝ овозможува на Украина да продолжи со преговорите за усогласување на своето законодавство со правилата на Европската Унија. Сепак, тоа не значи дека земјата веќе ги исполнила сите услови за членство.

Напредокот во преговорите дојде откако украинскиот парламент вчера усвои измени на законот за образование со кои се зајакнува заштитата на правата на националните малцинства, вклучително и унгарското малцинство.

Заштитата на правата на Унгарците што живеат во Украина беше едно од главните барања на Будимпешта, која со месеци го блокираше отворањето на нови преговарачки кластери.

Унгарија минатата недела се согласи да дозволи процесот да продолжи, со очекување дека украинскиот парламент ќе ги усвои договорените законски измени.

Украинскиот министер за надворешни работи Андриј Сибиха ѝ се заблагодари на Будимпешта за она што го нарече конструктивен пристап по вчерашните разговори со унгарската министерка за надворешни работи Анита Орбан.

Тој нагласи дека украинскиот парламент ги прифатил измените на законодавството за образование што ги усогласуваат правата на националните малцинства со европските стандарди.

Украина официјално ги започна преговорите за членство во ЕУ во јуни 2024 година.

Првиот кластер за преговори, кој опфаќа фундаментални прашања како што се владеењето на правото, судството и функционирањето на демократските институции, беше отворен во јуни оваа година. Кластерот за надворешни односи беше отворен и во јули.

Со денешното отворање на уште два кластери, на Украина ѝ остануваат само два за отворање: Зелената агенда и одржливата поврзаност, и Ресурси,  земјоделство и кохезија.

Европската комисија и Ирска, која моментално претседава со Советот на ЕУ, сакаат преостанатите кластери да бидат отворени до крајот на 2026 година.

Иако Украина сега ги отвори повеќето од преговарачките кластери, некои од најтешките разговори допрва треба да се случат. Земјоделството ќе биде особено чувствително прашање.

Украина има големи земјоделски површини и е еден од главните светски извозници на жито и други земјоделски производи.

Некои земји-членки на ЕУ стравуваат дека пристапувањето на Украина би можело да ја зголеми конкуренцијата за нивните земјоделци и да ја промени распределбата на поддршката од ЕУ.

Ова е особено важно бидејќи голем дел од буџетот на ЕУ е наменет за Заедничката земјоделска политика.

На почетокот на октомври, Европската комисија презентираше предлози за прилагодување на европските политики кон идното проширување на Унијата, вклучително и специфични решенија за чувствителни земјоделски производи од Украина.

Европскиот комесар за проширување, Марта Кос, изјави за Kyiv Independent дека решенија за земјоделството ќе се бараат за време на преговорите, земајќи ги предвид интересите на двете страни.

Според неа, целта е истовремено да се заштитат европските земјоделци и да се овозможи Украина да продолжи да извезува земјоделски производи, постепено усвојувајќи ги стандардите на ЕУ.

Таа нагласи дека конкретни решенија би можеле да се дефинираат во договорот за пристапување, документ кој се подготвува во последната фаза од преговорите.

Ова значи дека прашањето за украинското земјоделство не мора да го спречи отворањето на преостанатите преговарачки кластери, иако конечните услови за членство ќе бараат согласност од сите земји-членки.

Украина и Молдавија напредуваат низ процесот на пристапување во ЕУ во голема мера заедно во последните години.

Молдавија, исто така, ги отвори своите први два преговарачки кластери во јуни и јули оваа година, а се очекува да отвори уште два во Луксембург, исти како оние што ги отвори Украина.

Двете земји ги поднесоа своите апликации за членство по почетокот на руската инвазија на Украина во 2022 година.

Иако отворањето на четири од шесте кластери е важен чекор, тоа не значи дека членството на Украина е близу до завршување. За да се приклучи, ќе треба да ги исполни сите договорени услови, да ги затвори поглавјата од преговорите и да добие одобрение од земјите-членки на ЕУ.