Чешка ги замрзна односите со Словачка поради поддршката на Русија

Премиерот на Чешка ги откажа неформалните состаноци со словачкиот кабинет поради разликите во политиката кон Русија


Чешкиот премиер Петр Фијала

 

Чешката влада на премиерот Петр Фијала ја укина традицијата на неформални заеднички владини состаноци со својот словачки колега, со кого остро не се согласуваат околу политиката кон Русија.

„Сметаме дека не е соодветно да се одржуваат меѓувладини консултации со владата на Словачка во следните недели или месеци“, им рече Фијала на новинарите во средата по состанокот на чешкиот кабинет во Прага. Состаноците – осум се одржани од 2012 година – имаат за цел да ги покажат топлите односи меѓу соседните земји кои произлегоа од расцепот на Чехословачка во 1993 година.

Сепак, односите меѓу Братислава и Прага станаа замрзнати откако словачкиот премиер Роберт Фицо се врати на власт во октомври по четврти мандат. Додека Чешка цврсто ја поддржува Украина од руската инвазија во февруари 2022 година, а неодамна ги побара своите партнери во Европската унија за да помогнат во купувањето стотици илјади гранати за Киев од целиот свет, Фицо за време на неговата кампања вети „да не испраќа ниту еден куршум во Украина“. Тој исто така го повика Киев да ѝ отстапи територија на Москва за да ја запре војната.

На 2 март, неколку дена пред Фијала да ги откаже неформалните средби, словачкиот министер за надворешни работи Јурај Бланар се состана со рускиот министер за надворешни работи Сергеј Лавров во Турција. Фицо објави дека двајцата разговарале за „можностите што може да се појават на планираниот мировен самит во Швајцарија“, и рече дека средбата со Лавров ја изразила „нашата избалансирана и суверена словачка надворешна политика кон сите страни“.

Кон крајот на февруари, на неформалниот состанок на регионалните лидери наречена Вишеградска четворка, Фицо и унгарскиот премиер Виктор Орбан – кои се за мировни преговори и ја обвинуваат Украина за војната – се построија против Фијала и неговиот полски колега, Доналд Туск, кои и двајцата ја поддржуваат Украина во борбата против Русија.

„Мислам дека можам да кажам дека има разлики меѓу нас“, рече Фијала.

Изминатиов викенд, Фицо го забележа повлекувањето на италијанскиот систем за воздушна одбрана од Словачка и праша кој ќе ги заштити нуклеарните реактори во земјата. Чешкиот министер за европски прашања Мартин Дворжак одговори: „Тој треба да го праша Путин, ако тие се толку големи пријатели и дали е толку неопходно да се рехабилитира [рускиот претседател], можеби Русија би ја понудила својата заштита“.

Од своја страна, Министерството за надворешни работи во Братислава ја повика холандската амбасадорка Габриела Санчиси во врска со дебатата што нејзината амбасада ја организира во четврток во Прага за политичката ситуација во Словачка. Министерството ја критикуваше одлуката да се поканат дипломати од секоја земја на ЕУ — но не и од Словачка.

„Министерството за надворешни работи на Словачка го отфрла таквото мешање во внатрешните работи на Република Словачка“, се вели во соопштението на министерството.