Трамп нема пари за војната со Иран, бара други опции


Претседателот на САД, Доналд Трамп, призна дека војната во Иран не ја добила очекуваната поддршка и дека неговата администрација разгледува други алтернативи, иако можноста за нова воена интервенција останува отворена. Додека судирите меѓу страните продолжуваат, со ограничени напади и ирански напади врз танкери за нафта, Вашингтон го разгледува и дипломатскиот пат. Во овој контекст, се очекува во Белата куќа да се одржат состаноци со медијатори од Катар.

Паралелно според дипломатските напори, Пентагон и американските разузнавачки служби подготвуваат други мерки за зголемување на притисокот врз Техеран. Централната команда на САД објави план за воспоставување копнена блокада на Иран, позната како „Железна порта“. Проектот го водат околу 20 офицери во Тампа, Флорида, и има за цел да го следи и попречи снабдувањето на Иран со оружје и други материјали преку копнените граници и Каспиското Море.

Сепак, спроведувањето на овој план се соочува со големи тешкотии. За да функционира, потребна е целосна соработка на соседните земји на Иран, кои имаат интерес да одржуваат односи и комуникација со Техеран. Некои од областите каде што властите би морале да дејствуваат се без присуство на САД, други се соочуваат со вооружени конфликти, како што е регионот Белуџистан, или се контролирани од американски противници, како што се Талибанците.

Друга пречка е Каспиското Море, кое наводно го користи Русија за испорака на воена опрема и материјали, вклучувајќи беспилотни летала и делови за ракети, во Иран. Овие движења претходно беа објавени од американските и украинските медиуми. За да се прекине ова снабдување, Вашингтон би морал директно да се соочи со Москва, чекор што би можел да биде тежок со оглед на односот меѓу Трамп и рускиот претседател Владимир Путин.

Друга иницијатива на американската администрација нуди награда од 20 милиони долари за секој што ќе даде информации за нуклеарната програма на Иран. Во меѓувреме, на масата на Трамп остануваат неколку опции за продолжување на воените операции. Една од нив е продолжување на широка офанзива, со бомбардирање на воени бази и нуклеарни цели, вклучувајќи го и објектот на планината Пикакс. Друга алтернатива е поограничена интервенција, фокусирана на иранската инфраструктура.

Сепак, нов напад би бил скап. Цената на војната досега се проценува на 47 милијарди долари, а Конгресот на САД не одобрил никакво ново финансирање. Исто така, според аналитичарите, нема гаранција дека новата офанзива би ги постигнала посакуваните резултати. Поради оваа причина, една од алтернативите што се разгледува е зголемување на економскиот притисок врз Иран, каде што копнената блокада „Железната порта“ би играла важна улога. Сепак, проценките на американските разузнавачки служби сугерираат дека Техеран изградил значителни резерви, што би можело да му помогне да се справи со ограничувањата.

Во исто време, дипломатијата останува опција, и покрај силните позиции на двете страни. Американскиот државен секретар Марко Рубио ги опиша условите на Иран за постигнување договор како смешни и неприфатливи. Техеран, од друга страна, не се откажа од барањето решение што го смета за фер и достоинствено.

Иранските власти, исто така, се стремат да воспостават нов поредок во Персискиот Залив и имаат за цел да ја задржат својата улога во Ормутскиот теснец. Тие предупредија дека новата војна би можела да има сериозни последици и дека одговорот на Иран би се проширил надвор од регионот. Во овој контекст, француските власти започнаа истрага за група поврзана со Иранската револуционерна гарда, „Шахид Кавех“, осомничена за сајбер напади врз супермаркети.

Иранскиот претседател Масуд Пезешкијан, исто така, сигнализираше потреба да се надмине сегашната двосмислена ситуација, помеѓу војна и мир. Врховниот лидер на Иран, Моџтаба Хамнеи, кој долго време не се појавува јавно, повика на завршување на оваа ситуација.

Според аналитичарите, Техеран е загрижен дека Вашингтон би можел да продолжи со  стратегија на притисок, менувајќи ги ограничените напади со обиди за преговори. Таквото сценарио би го држело Иран во постојана состојба на неизвесност. Како што забележува „Њујорк тајмс“, излегувањето од оваа ситуација може да бара време и трпение, пристап кој, според анализата на весникот, не се совпаѓа со начинот на кој Трамп дејствуваше досега.