Мерц би можел да ја изгуби функцијата германски канцелар до крајот на неделата

В недела има покраински избори во Мекленбург-Западна Померанија и Берлин. Од нивниот исход ќе зависи судбината на Фридрих Мерц


Тешки денови за канцеларот Фридрих Мерц (Фото: АФП)

 

Помалку од година и пол откако Христијанско-демократската унија (ЦДУ) дојде на власт во Германија на чело на владејачката коалиција, партијата ги загуби своите први покраински избори од крајната десница. Следната недела, гласањето ќе се одржи во друга покраина, Мекленбург-Западна Померанија, каде што ЦДУ можеби нема да го премине прагот од 5 отсто за прв пат во својата историја, и во Берлин. Истиот ден, канцеларот Фридрих Мерц ќе одржи состанок со раководството на ЦДУ, каде што може да се донесе одлука за негова оставка.

Високи партиски функционери веќе приватно разговараат дали да го заменат канцеларот за да го запрат брзиот пад на поддршката од гласачите, објавува „Политико“. Рејтингот на одобрување на самиот Мерц падна на 14% оваа недела, додека оној на ЦДУ и нејзината коалициска партија ЦСУ падна на невидени 18 проценти. Во меѓувреме, крајно десничарската Алтернатива за Германија (АфД) има поддршка од 29%; Пред две недели, доби речиси 44 отсто на изборите во Саксонија-Анхалт, додека уделот на ЦДУ се намали за повеќе од половина.

Мерц закажа состанок на извршниот комитет на ЦДУ за недела вечер, кога ќе почнат да пристигнуваат излезните анкети и првичните резултати од изборите, објави ЗДФ. Тој сака да иницира „индиректно гласање за доверба“ прашувајќи го раководството на партијата дали се подготвени да го поддржат него и неговата програма за економски реформи. Ако не, Мерц ќе побара наследник, објавија ЗДФ и „Политико“.

Дури и ако партијата не го поддржи Мерц, тој би можел да остане на функцијата со недели, па дури и месеци, додека се финализира новиот кандидат. За овој кандидат ќе треба да се разговара и со Социјалдемократската партија, која е дел од владејачката коалиција. Мерц нема силни противници во ЦДУ и во голема мера смета на ова кога бара поддршка.

Мерц „ги принудува потенцијалните противници отворено да го искажат својот став“, но во моментов се чини дека „сѐ уште никој не е подготвен за тоа“, вели Торстен Фас, политиколог на Слободниот универзитет во Берлин:

Изборите за Бундестагот ќе се одржат за само две и пол години. Следната година ќе се одржат бројни избори за покраински парламенти. Ниту еден од кандидатите наследници не се појавува. Фактот дека дебатата продолжува со несмалено темпо укажува на голема нервоза во ЦДУ.

Во средата, премиерите на осум покраини објавија писмо во кое се наведува дека „на Германија ѝ се потребни сигурност и акција“, наместо „дискусии за кадровски прашања“. Исто така, се споменаа изборите во Франција, Италија, Полска, Шпанија и Грција, кои ќе се одржат следната година, и се забележа дека на Европа сега ѝ е потребна „стабилна и силна Германија“.

Ова писмо е далеку од безусловна поддршка на Мерц, забележува „Политико“: дури и не го споменува по име. Сепак, тоа би можело да укаже дека на врвното раководство на ЦДУ во моментов му недостасува доволна волја да го отстрани. Наместо тоа, партијата може да се обиде да ги консолидира своите редови и да ја врати популарноста со тоа што ќе ги повика социјалдемократите да поддржат уште подрастични социјални реформи.

Мерц неодамна изјави дека е избран четири години и дека сака да докаже дека коалицијата е способна да спроведува реформи. „Цврсто сум посветен на овој курс“, рече тој на состанокот на Федерацијата на германската трговија на големо и надворешна трговија.