Војната на Блискиот Исток ја загрозува политичката иднина на Мелони

Воздушните напади на американскиот претседател Доналд Трамп врз Иран создаваат сериозни проблеми за неговиот сојузник, италијанската премиерка Џорџија Мелони, пред клучниот референдум на 22 и 23 март, на кој таа би можела да се соочи со пораз, според анкетите.

Иако референдумот официјално е за судска реформа, тој брзо се претвори во гласање за доверба на премиерката Мелони и нејзината десничарска влада, најстабилната што ја имала Италија во последните години. Нејзиниот близок сојуз со Трамп сега ја загрозува нејзината политичка иднина, бидејќи американскиот претседател е исклучително непопуларен во Италија, каде што, според YouGov, 77 проценти од граѓаните имаат негативно мислење за него.

Конфликтот, исто така, поттикнува широко распространети стравувања од уште еден енергетски шок, клучен фактор во земја која веќе плаќа една од највисоките цени на електрична енергија во ЕУ, пишува Политико.

Балансирање помеѓу Вашингтон и гласачите
Поради непријателството кон американскиот претседател и стравот од влијанието на војната врз домашните буџети, Мелони оди по тенко јаже, обидувајќи се да избегне критики од моќен сојузник во Белата куќа, а во исто време ги убедува гласачите дека Рим нема да биде вовлечен во конфликтот. Како дел од политичкиот компромис, Мелони вчера вети воздушна одбрана на земјите од Заливот погодени од иранска одмазда, а нејзиниот министер за одбрана објави дека Италија ќе испрати „морски средства“ за заштита на Кипар.

Во исто време, премиерката инсистира дека Италија нема да обезбеди директна поддршка за американско-израелска војна против Техеран, истакнувајќи дека американските бази во Италија се овластени само за логистичка поддршка, а не за офанзивни операции. „Ние не сме во војна и не сакаме да одиме во војна“, изјави таа вчера за радио RTL.

Овој балансирачки чин околу Иран доаѓа во најлошото можно време за Мелони. Анкетите покажуваат дека исходот од референдумот е многу неизвесен и во голема мера ќе зависи од излезноста. Поразот би бил голем удар за политичар кој уживаше аура на непобедливост дома и на европската сцена во последниве години.

Алијансата со Трамп како товар
Италијанската лидерка инвестираше многу во својот однос со Трамп, надевајќи се дека ќе се позиционира како еден вид европска „шепотечка на Трамп“ способна да го одржи влијанието во Вашингтон. Но, таа стратегија сега доаѓа со политичка цена дома, при што маргиналната улога на Италија во американското стратешко донесување одлуки е разоткриена од фактот дека нејзиниот министер за одбрана, Гвидо Кросето, беше во Дубаи минатата недела додека се случуваа нападите, без претходна најава.

Самиот Кросето подоцна ја призна немоќта на европските сојузници во парламентарна дебата. Тој потврди дека нападот врз Иран „сигурно се случил надвор од правилата на меѓународното право“, но додаде дека ниедна влада, европска или друга, не можела да ги спречи нападите.

Политички чувствително прашање за американските бази
Потенцијалното користење на американските воени бази во Италија, исто така, се заканува да стане политички експлозивно прашање во земја чија јавност историски била претпазлива да се вклучи во конфликти предводени од САД. Владата инсистира дека користењето на бази како што е поморската воздухопловна база Сигонела на Сицилија е ограничено на логистичка и техничка поддршка опфатена со долгогодишни билатерални договори. Користењето на италијанска територија за поддршка на напади ќе бара одобрение од владата, кое не е побарано, изјави вчера Мелони.

Министерот за надворешни работи Антонио Тајани изјави пред парламентот дека активностите на владата се насочени кон заштита на италијанските граѓани во регионот, поморските патишта и спречување на скок на цените на енергијата. „Не се водиме само од ставовите на Трамп, безбедноста на нашите сограѓани е приоритет“. Свесна за опасноста од зголемувањето на цените, Мелони во вторникот ги повика лидерите на енергетскиот сектор на разговори за енергетската безбедност и изјави за италијанското радио дека нејзината влада „работи постојано“ за да го спречи зголемувањето на цените на храната и енергијата.

Опозицијата ја зграпчува можноста
Чувствувајќи ја својата политичка ранливост, опозициските партии ја нападнаа премиерката за нејзиното одбивање да ги осуди нападите и за нејзината покорност кон Соединетите Држави. За време на парламентарната дебата, Анџело Бонели од Зелените и Левичарската алијанса ја обвини владата за покорност кон Трамп.

„Министре, ја водите Италија во војна. Знаете ли зошто? Бидејќи воен авион, без разлика дали е товарен авион или било кој друг, по слетувањето за одржување, ќе оди да бомбардира, ќе оди во воена зона. Ќе обезбеди воена логистичка поддршка“, рече тој. „Која е разликата помеѓу воена логистичка поддршка и директно учество во бомбардирање? Тоа значи да се биде во војна, а ние не се согласуваме со тоа. Не, ви благодарам!“

Арналдо Ломути, пратеник од популистичкото Движење 5 ѕвезди, иронично забележа дека Рим треба да се дистанцира од Вашингтон и Израел и ја повика владата да „воведе санкции врз САД и да му достави пакет воена помош на Иран“.

Аналитичарот Лео Горети од Институтот за меѓународни односи (Istituto d’Affari Internazionali) верува дека Мелони „се држи настрана, свесна дека јавноста е против учеството на Италија во војната, но во исто време не сака да ги наруши односите со Трамп.“