„Се премислив“: Виктор Орбан за блокирањето на помошта на Украина

Европските министри за надворешни работи во понеделник упатија остри критики кон Унгарија поради планот на Будимпешта да го блокира најновиот круг санкции на ЕУ против Русија.

Врвните дипломати на блокот се собраа во Брисел за да разговараат за одобрување на 20. пакет санкции против Москва. ЕУ се надеваше дека пакетот ќе биде одобрен на време за до вторник, четвртата годишнина од целосната инвазија на Москва врз Украина, кога претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, и претседателот на Европскиот совет, Антонио Кошта, ќе се упатат кон Киев за да го одбележат овој настан.

Но, Будимпешта однапред вети дека ќе ги блокира мерките доколку Киев не дозволи испораките на руска нафта да продолжат да течат кон Унгарија и соседна Словачка.

Украинските власти соопштија дека нафтоводот „Дружба“, кој снабдува нафта со двете централноевропски земји, бил оштетен од рускиот напад на 27 јануари. Унгарија и Словачка тврдат дека Киев намерно не го рестартира нафтоводот.

Унгарија, исто така, се заканува дека ќе го блокира заемот од 90 милијарди евра договорен од лидерите на ЕУ во декември, што е клучно за опстанокот на Украина во воено време.

Тоа предизвика гнев кај сојузниците на Украина во ЕУ.

„Зачуден сум од унгарската позиција“, изјави германскиот министер за надворешни работи Јохан Вадефул пред новинарите додека се упатуваше кон Советот за надворешни работи. „Не мислам дека е исправно ако Унгарија ја користи сопствената борба за слобода за да го предаде европскиот суверенитет“.

Литванскиот министер за надворешни работи Кестутис Будрис рече дека е „навистина вознемирен и фрустриран“ од Унгарија, додавајќи дека причините на Будимпешта „не се засноваат на европските потреби, тие не се засноваат на европските безбедносни интереси“.

Полскиот министер за надворешни работи Радослав Сикорски ја критикуваше Унгарија за тоа што заборавила како е да се спротивстави на руската инвазија, очигледно мислејќи на советските трупи што маршираа кон Будимпешта во 1956 година.

„Она што ме шокира фундаментално е тоа што додека Украина се брани од моќта на руската армија, Унгарците порано разбираа какво е тоа… Очекував многу поголемо чувство на солидарност од Унгарија за Украина“, рече тој.

Будимпешта испрати писмо до Антонио Кошта, во кое ја оправдува својата одлука да го блокира заемот од 90 милијарди евра на ЕУ за Украина.

Унгарија ги изненади претставниците на ЕУ во петокот кога изјави дека ќе стави вето на договорот што лидерите на ЕУ го постигнаа во декември. Будимпешта продолжи да го обвинува Киев за „неиспровоциран чин на непријателство“ со бавно поправање на гасоводот „Дружба“ долг 4.000 километри – обвинение што Киев го отфрла.

„Унгарија не се спротивстави на одлуката врз основа на разбирањето дека заемот нема да има влијание врз финансиските обврски“ на Прага, Будимпешта и Братислава, напиша Виктор Орбан во кратко писмо, со датум од 23 февруари. „Неодамнешните случувања ме принудија да го преиспитам мојот став“.

Унгарскиот министер за надворешни работи, Петер Сијарто, ја обвини ЕУ дека е на страната на Киев во однос на сопствените земји-членки.

„Ситуацијата е едноставна“, напиша Сијарто на Икс додека министрите се состануваа во Советот за надворешни работи, „Унгарија и Словачка се членки на Европската унија. Украина не е. Сепак, Брисел е на страната на Украина против сопствените земји-членки“. Тој додаде дека министрите денес повторно ќе се фокусираат на „вршење притисок врз Унгарија, а не врз Украина“ во врска со прашањето за гасоводот „Дружба“. „Нема да подлегнеме на уцени“, предупреди Сијарто.

Виктор Орбан го претстави Киев како непријател и „сега се обидува да го искористи тој“ наратив за да победи на општите избори во април. Орбан заостанува на анкетите во однос на растечката опозиција. Унгарија ги блокираше претходните пакети санкции против Русија и транши помош за Украина, но на крајот неволно се повлече во замена за отстапки.

Австриската министерка за надворешни работи Беате Мајнл-Рајзингер го критикуваше ветото на Унгарија за руските санкции. „Не можам да го разберам унгарскиот став… Мирот ќе биде можен само кога трошоците за Русија ќе станат толку високи што повеќе нема смисла да се продолжува оваа војна“, изјави таа за новинарите пред состанокот на Советот за надворешни работи.

Таа додаде: „[Унгарија] ефикасно си ја врши работата на Русија. Тоа не може да биде во интерес на Европа. Секако не е во интерес на Австрија. И кога ќе ја погледнам историјата и искуствата што ги имал унгарскиот народ со Советите, убедена сум дека тоа не е ниту во интерес на унгарското население“.

Кој би можел да замисли Европскиот совет да го прекрши својот збор, праша францускиот претседател Емануел Макрон во понеделникот во кратка изјава за печатот во Париз.

„Остануваме решени да го спроведеме заемот од 90 милијарди евра на ЕУ за Украина… Знам дека политичките обврски и ветувањето дадени на последниот Европски совет ќе бидат почитувани – не може да биде поинаку“, рече Макрон заедно со финскиот претседател Александар Стуб, кого го пречека во Елисејската палата на состанок за Украина и безбедноста на Арктикот.

Стаб, зборувајќи на речиси течен француски јазик, тврдеше дека Русија „не ја добива војната, но не може да склучи мир“ и дека Москва ќе се кае за „стратешките грешки“.