Економист ја стави Бугарија во групата на „дефектни демократии“, Македонија во хибридни

Состојбата во Бугарија продолжува да се влошува и веќе се пресели во долната половина од категоријата „дефектни демократии“. Причината е главно загриженоста за независноста на судството и слободата на медиумите, како што е наведено во септемврискиот извештај за владеење на правото од страна на Европската комисија.

„Економист“ го објаснува ова во годишното рангирање на состојбата на демократијата во светот во 2020 година. Исто така, се вели дека „назначувањето на главен обвинител, кој наводно е поврзан со владата, предизвика масовни антивладини протести низ целата земја “.

Коментарите за Економист за Бугарија во последните две години се сè поалармантни, бидејќи минатата година заклучокот беше дека демократијата престанала да напредува пред 3 години, а во 2019 година стоеше наод дека 12 години во пракса демократскиот развој на земјата е во стагнација.

На светската листа за демократија  Бугарија е рангирана на 52. место, по Суринам и пред Индија. Ова не е најлошата позиција за земја во Европската унија – следена од Унгарија (ја дели 55-та позиција со Филипините), Хрватска (го дели 59-то место со Гана) и Романија (62).

Ниту една поранешна комунистичка земја во Источна Европа не е надвор од групата демократии со несовршености, но оваа година аналитичката група на списанието „Економист“ ги додава Франција и Португалија. Од друга страна, Албанија се искачува од категоријата „хибридни режими“ во оваа група заради зголемената јавна поддршка за демократијата и  владината реформа на изборните закони (заради евроинтеграциите). Но, сè уште не е јасно дали овие реформи ќе доведат до целосно слободни и фер избори, предупредуваат авторите на извештајот.

Бугарија е во област во кој се вброени  многу режими, што „Економист“ ги дефинира како хибрид помеѓу авторитаризмот и демократијата – Северна Македонија, Црна Гора, Босна и Херцеговина и Турција (што инаку е меѓу ретките во Европа што ја подобрува својата позиција – на 104-то во светот).

Гледано во контекст на Централна и Источна Европа, проценката на изборниот процес во Бугарија е иста како и за Полска (9,17 единици од максимум 10). Истото важи и за функционирањето на владата (5,71), но според овој критериум две од следниве земји се подобри, иако заостануваат во вкупниот пласман – Унгарија (6,43), Хрватска (6,07), Романија (5,36), Србија (5,36) и  Албанија (5,36).

Учеството на Бугарите во политичкиот живот – можеби поради долгите протести – се проценува на 7,22 единици од индексот, а само Словенија и Украина имаат толку висок показател минатата година. За „политичката култура“, сепак, индикаторот е 4,38, додека на седмата позиција е Полска со  5,63, а во Унгарија – 6,25. Во категоријата „Политички слободи“, оценката е 7,06 единици, но е иста во Северна Македонија и Србија, и 7,35 во Албанија.

Регионот од Балтикот до Јадранот и Црното Море се карактеризира со фактот дека само 3 земји не ја влошија својата состојба во 2020 година. Најсилниот пад е во балтичките републики, каде Летонија значително ја зголеми поддршката на воената влада. Сличен тренд е забележан и во Литванија, каде слабата доверба во владата и институциите, како и зголемениот апетит за лидер кој владее со цврста рака, е причина за падот на вкупниот резултат.Естонија останува со највисок регионален индикатор од 7,84, што ја рангира на 27-то место во светот.

Чешка и Словенија се пред останатите во Централна Европа. На Полска и се посветува особено внимание поради постојаните антивладини протести и намалената поддршка за владата – ова се смета за виталност на демократијата и желбата на народот да учествува во неа.