Нетанјаху бара гонење на војниците кои сведочеа во филмот за Газа


Бенјамин Нетанјаху (Фото: Ројтерс)

Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху им наложи на државниот обвинител и началникот на безбедносната служба Шин Бет да ги идентификуваат војниците и офицерите кои зборуваа за истражувачкиот документарец НАЗА. Нетанјаху бара да ги гони за оштетување на дипломатските и безбедносните интереси на Израел, објавува The Guardian.

Наградуваниот филм, кој ги детализира масовните убиства на цивили од страна на Израел во Газа, е режиран од добитниците на Оскар Јувал Абрахам и Рејчел Сор. Филмот е продуциран од The ​​Guardian, веќе се прикажува во кината во Велика Британија и САД, а е најавен за прикажување во повеќе од 50 земји.

Наредба за истрага
Во писмо до државниот обвинител Гали Бахарав-Миари, началникот на Генералштабот на ИДФ, генерал-потполковник Ејал Замир и началникот на Шин Бет, Давид Зини, израелскиот премиер бара тие „да преземат итни мерки за откривање на идентитетот на сите оние кои учествувале или се појавуваат во овој клеветнички филм“.

Нетанјаху, исто така, повика на „покренување кривична истрага и гонење за сериозни прекршувања на безбедноста на информациите, клевета и загрозување на дипломатските и безбедносните интереси на Израел“.

Филмот НАЗА премиерно беше прикажан минатиот месец на Меѓународниот филмски фестивал во Венеција, каде што освои специјална награда од жирито и беше пречекан со најдолгите овации во историјата на фестивалот. Насловот на филмот е акроним што го користи израелското разузнавање за да го означи проценетиот број на цивилни жртви во еден воздушен напад.

Закани за авторите и реакции
Израелската влада остро ги нападна режисерите Абрахам и Сор. Ги обвинува за предавство и се заканува дека ќе им го одземе државјанството. Поддржувачите на владата ветија дека ќе ги гонат кога ќе се вратат во Израел, а протест се одржа пред домот на родителите на Рејчел Сор во Савион, скандирајќи „Смртна казна за предавниците“.

Началникот на Генералштабот Замир го нарече филмот „напад врз Државата Израел“ и ги обвини режисерите за ширење „лаги и крвави клевети“. Тој претходно им нареди на воените и правните службеници да ги идентификуваат војниците во филмот и да ја истражат можноста за поднесување обвиненија. Главниот воен обвинител Итаи Офир, сепак, рече дека кривичното гонење ќе бара докази за прекршувања на безбедноста или откривање на класифицирани информации, но додаде дека дисциплинските мерки се сè уште можни.

Рикардо Гутиерез, генерален секретар на Европската федерација на новинари, која претставува повеќе од 320.000 новинари, ја коментираше ситуацијата. „Овие закани се јасен обид за заплашување на новинарите кои едноставно си ја вршеа својата работа, во согласност со етичките стандарди и јавниот интерес. Не сум изненаден од овој испад; тоа само потврдува дека овој режим е подготвен да направи сè за да ги прикрие своите злосторства против човештвото и геноцидот што се спроведува во Газа“, рече Гутиерез.

Портпаролот на Гардијан, исто така, се огласи. „Откако прво се закани дека ќе им го одземе израелското државјанство на режисерите на филмот НАЗА, израелската влада сега бара истрага за нивните новинарски извори. Сите овие потези се обиди да се одвлече вниманието од итните прашања што ги покренува филмот за масовните убиства на палестинските цивили во Газа. Новинарите мора да бидат слободни да истражуваат теми од јавен интерес без закани или вознемирување“, рече тој.

Методологијата на филмот и контракампањата
Филмот НАЗА е базиран на откритија објавени помеѓу 2023 и 2025 година од страна на израелско-палестинското списание +972, порталот на хебрејски јазик Локал кол и Гардијан. Портпаролот на Гардијан претходно овој месец изјави дека „процесот на проверка на веродостојноста на сведоштвата бил ригорозен. Тој вклучувал доверливи протечени документи, детална верификација на специфични напади и потврда од поширок круг доверливи новинарски извори кои не се појавуваат пред камерата во филмот“.

Тој додаде дека во текот на изминатите три години, филмската екипа „интервјуирала повеќе од 100 извори запознаени со системите на ИДФ што се користат во војната во Газа, вклучувајќи ги и високите команданти директно вклучени во одобрувањето на нападите“.

Во последните денови, израелската влада промовираше онлајн филмски проект што го имитира стилот на филмот НАЗА и се обидува да ги оспори неговите наоди. Ариел Авербух, израелски адвокат и воен резервист кој го направи филмот „НАЗА: Вистинската приказна“, го опиша проектот како „офанзивен потег“ чија цел е да се одвлече вниманието на светот од обвинувањата дека израелската војска убива цивили.

Впечатливи личности од филмската индустрија ширум светот, вклучувајќи ги и раководителите на Филмскиот фестивал во Локарно, изразија солидарност со Абрахам и Сор. Тие рекоа дека „цврсто го поддржуваат правото на филмските работници да се осврнуваат на тешки и итни теми без страв од одмазда“.