Загубите на стотици тенкови во Украина покренуваат стратешки прашања за Русија

Русија со децении се потпираше врз тенковите во нејзините вооружени сили. Нивната ранливост во Украина е сигнал дека стратегијата треба да се промени


Руски тенк „Т-80БВ“ во Мариупол (Фото: Тасс)

 

Најмодерниот и технолошки најнапредниот руски тенк, „Т-90М“, се појави на фотографии и видеа во Украина само неколку пати од почетокот на инвазијата.

Едно видео објавено на интернет минатата недела покажа „Т-90М“ на пат со кал, скриен под дрвја.

Но, неговата релативна реткост – и технолошка софистицираност – не го спасија од украинските напади. Набргу откако првиот „Т-90М“ беше забележан во април, украинскиот новинар Андриј Цаплиенко објави слики како стои пред јагленосаните остатоци од еден таков тенк.

Инвазијата на Москва на нејзиниот прозападен сосед во февруари беше придружена со постојан прилив на слики од изгорени тенкови, понекогаш со разнесени одбранбени одбрани, како и тенкови запалени со нивните екипажи заробени внатре. Според воените аналитичари, овие загуби на тенкови се едно од главните прашања со кои се соочува Русија додека се обидува да ја продолжи својата офанзива во Украина.

Руската воена доктрина отсекогаш била изградба и одржување на голем број тенкови, според Џејмс Луис, аналитичар во Институтот за стратешки и меѓународни студии во Вашингтон.

Тенковската флота на земјата – која се проценува на 2.800 со уште 10.000 во складови – се состои главно од модернизирани советски тенкови управувани од екипаж од три лица.

Русија загуби 237 тенкови „Т-72Б3“, уште стотици други од варијантите „Т-72“, како и најмалку 170 модели „Т-80“ од почетокот на нападот врз Украина во февруари, според „Орикс“, разузнавачки блог кој ги следи загубите на руската војска.

Уништен тенк „Т-90М“ во регионот Запорожје во Украина. Овој тенк е најмодерниот во руските вооружени сили

Руската четврта гардиска тенковска дивизија, која е единствено опремена со „Т-80“, наводно изгубила дури 41 тенк за само две недели, според платформата за воена анализа на борбениот ред.

Иако уништувањето тенк не значи дека екипажот е убиен, има и висока стапка на жртви меѓу руските тенковски екипажи.

Вкупно 6% од смртните случаи на Русија во Украина се меѓу мажи од тенковски полкови, според билансот на жртвите заснован на јавно достапни информации што ги чува независниот медиум „Медиазона“.

Брзата стапка на руско трошење доведе некои набљудувачи да се запрашаат дали тенкот воопшто има иднина во модерното војување.

Но, загубите на Русија се показател за неуспехот да се спроведат комбинирани операции во Украина, а не за какви било проблеми со тенковите, велат аналитичарите за „Москва тајмс“.

„Тенковите треба да се борат како дел од комбинирани формации. Но во однос на тоа како тие се тактички користени, Русија не го направи тоа ефикасно“, вели Ник Рејнолдс, воен експерт во лондонскиот институт Кралски обединети служби.

Теоретски, тенковите треба да бидат поддржани од пешадија и артилерија кои се способни да ги лоцираат и уништат непријателските војници вооружени со противтенковско оружје.

Во раните денови на војната, колони руски оклопни возила се заглавија долж украинските автопати, дозволувајќи ѝ на украинската пешадија да цели на тенкови – и други возила – користејќи низа преносни противтенковски оружја од рамо.

Javelins од САД и британско-шведското производство на Лесното противтенковско оружје (NLAW) од следната генерација се одговорни за стотици загуби на руски тенкови.

Кога се испукаат, Javelins се искачуваат 150 метри во воздухот пред да паднат на куполата на тенкот, каде што оклопот на возилото е најтенок.

„Сите во екипажот беа шокирани“, рече членот на руската тенковска екипа Алексеј Ухачев за инцидентот во кој неговиот тенк беше погоден од Javelin во раните денови од војната во мајското интервју за рускиот медиум „Московски комсомолец“.

Уништен руски тенк „Т-72“ во реонот на Мариупол

Навлегувањето во куполата може да предизвика тенкот да се „свари“ ако муницијата складирана во каруселот под куполата се запали. Во такви случаи, последователната експлозија може да ја испрати куполата десетици метри во воздух.

„Луѓето велеа дека најдобар начин да се уништи тенк е да се користи друг тенк, но новите проектили ве тераат да се запрашате за тоа“, рече Луис.

„Т-72Б3“, помобилна верзија на советскиот „Т-72“, го сочинува столбот на руската тенковска флота и на него многу се потпираа во Украина. Но, Русија исто така распореди стотици тенкови „Т-80“, вклучувајќи ги „Т80У“, „Т80БВ“ и најмодернизираниот „Т80БВМ“, кој влезе во употреба во 2018 година.

Покрај тоа, загубите на тенкови значеа дека Москва ќе извади голем број постари тенкови од складовите за да ги распореди во Украина.

Тенкови „Т-62“ од советската ера, тенк кој влезе во употреба во 1961 година, се забележани во Украина и во возови кои се транспортираат низ Русија, веројатно на пат кон бојното поле.

Во обид да се заштитат од напади со беспилотни летала и противтенковски ракети, руските трупи во Украина додадоа голем број импровизирани кафези на врвовите на тенковите.

Тие исто така користеле вреќи со песок, борови трупци и метални кафези за да ги зајакнат своите возила, според фотографиите и видеата објавени на интернет. Секретарот за одбрана на Обединетото Кралство Бен Валас во мај изјави дека глетката на овие тенкови е „ништо помалку од трагично“.

„Овие мерки очигледно се обид да се одбранат тенковите одозгора, но тоа не функционира“, рече Рејнолдс.

Ухачев изјави за „Московски комсомолец“ како тенковските екипи ги отстраниле покривните екрани кога сфатиле дека тие го ограничиле движењето на тенковскиот топ и го отежнувале симнувањето во случај на пожар.

Според Луис, неуспехот на Русија да најде одговор на модерното противтенковско вооружување ја доведува во прашање иднината на долгорочното потпирање на Русија на тенкови во војување.

„Тенковите сè уште ќе имаат место, но нивната иднина ќе биде помала улога поради нивната ранливост“, рече тој. (Москва тајмс)