САД и Иран имаа тричасовни разговори во ОН

Ирански претставници одржаа тричасовни разговори со специјалниот пратеник на САД, Стив Виткоф, на маргините на Генералното собрание на ОН, соопшти во вторникот Доналд Трамп.

Тој изјави дека во многу блиска иднина ќе се одржи уште една средба.

Виткоф изрази задоволство од средбата, која претставува прв таков контакт откако американскиот потпретседател Џ.Д. Венс се сретна со иранска делегација во Швајцарија во јуни за да договорат меморандум за разбирање.

Иранските власти потврдија дека на средбата со Виткоф учествувал министерот за надворешни работи Абас Аракчи, а посредници биле дипломати од Катар.

Висок ирански функционер исто така навести дека земјата е подготвена повторно да го отвори Ормускиот теснец во рок од една недела, под услов САД да преземат реципрочни чекори за ублажување на воениот и економскиот притисок што го вршат врз Иран.

Претходно, Иран постави седум тешки предуслови за укинување на блокадата на теснецот – една од клучните светски рути за транспорт на нафта – вклучително и прекин на американската војна „на сите фронтови“ и обврска од страна на САД да ги прекинат сите агресивни дејствија против Иран, вклучително и санкциите.

Новиот став, обелоденет среде интензивни заткулисни преговори на Генералното собрание на ОН во Њујорк и пренесен од ирански функционер во Техеран до јапонската новинска агенција Кјодо, а потоа и до Ројтерс, би подразбирал ублажување на некои од тие предуслови.

Функционерот тврдеше дека ставот бил одобрен од врховниот лидер на Иран, Моџтаба Хамнеи, и од Врховниот совет за национална безбедност на земјата, иако некои ирански медиуми блиски до Корпусот на гардата на исламската револуција (ИРГЦ) негираа дека е усвоен каков било нов став, што укажува на несогласувања во Техеран.

Средба меѓу иранскиот претседател Масуд Пезешкијан и Трамп во голема мера беше отфрлена како премногу ризична и експлозивна ситуација. Пезешкијан треба во среда да се обрати пред Генералното собрание на ОН, каде што поголемиот дел од иранската делегација ја напушти салата за време на говорот на Трамп во вторникот, откако тој го опиша Иран како насилник на Блискиот Исток и како терористичка организација број еден во светот.

Според наводите на официјалниот претставник, Иран очекува сигнали од Вашингтон дека е подготвен да се врати на преговорите и да преземе чекори за укинување на воената блокада на иранските пристаништа и за запирање на воените операции поврзани со теснецот Хормуз. Во таков случај, Иран би бил подготвен повторно да го отвори стратешкиот воден пат во рок од седум дена и да се врати на преговарачката маса.