Како Мет Гала стана најексклузивниот моден настан?
Њујорк -Mет Гала ги слави модните креации изложени во Метрополитен музејот на уметноста, но вечерта на самиот настан, сите очи се насочени кон познатите личности кои носат фустани кои се вистински уметнички дела на влезот во музејот. Мет Гала, која традиционално се одржува првиот понеделник во мај, е добротворен настан за Институтот за костими на Музејот. Со текот на годините, оваа вечер еволуираше од вечера за елитата на Менхетен до еден од најследените црвени теписи во светот, на кој присуствуваат ѕвезди од сите сфери на животот, пишува Тајм.
„Стана една од ретките прилики каде што филмски ѕвезди, модели, дизајнери, членови на високото општество, рок легенди, спортисти, политичари и рапери, заедно со повремена културна икона, се собираат за да ја прослават модата и да поминат една ноќ во музејот“, напиша главната уредничка на Вог и долгогодишна копретседателка на Мет Гала, Ана Винтур, во книгата Вог и Институтот за костими на Метрополитен музеј на уметност.
Подолу, список на информации што треба да ги знаете пред Мет Гала што ќе се одржи на 4 мај.
Каде се одржува?
Секоја година, милиони посетители минуваат низ вратите на Метрополитен музеј на уметноста, секој привлечен од различно уметничко дело, различна реликвија, различно ремек-дело. А самата зграда е исто толку позната како и предметите внатре.
Метрополитен музеј на уметноста е основан во 1870 година со мисија да ја донесе уметноста, културата и образованието на американската јавност. И тоа и го стори. Во текот на повеќе од 150 години оттогаш, Мет постојано прераснува во еден од највлијателните музеи во светот. Со површина од 2,2 милиони квадратни метри, пространата уметничка институција сместува векови и векови глобална креативност, од импресионистички слики до скулптури од бронзеното доба. Надвор од колекциите, музејот стана и дефинирачки столб на идентитетот на Њујорк. Тоа е место каде што историјата, иновацијата и уметноста се спојуваат. И се спојуваат на Мет Гала, годишна акција за собирање средства што го трансформира музејот во спектакл на стил. Ексклузивната гала собира средства за Институтот за костими и го потврдува трајното влијание на Мет врз уметноста – и во минатото и во сегашноста.

Каде е Мет?
Метрополитен музејот на уметноста се наоѓа на Горниот Ист Сајд на Менхетен, веднаш на границата со Централ Парк. Неговата адреса е 1000 Петта Авенија, Њујорк, Њујорк 10028.
Кој е сопственик на Мет?
Музејот е непрофитна организација 501(c)(3) и е приватно управуван од корпорација од нешто помалку од 1.000 добротвори кои имаат фонд од над 2 милијарди долари. Тие исто така собираат повеќе од 100 милиони долари секоја година од донации, како и влезници од 5-те милиони посетители што музејот ги прима годишно.
Кој го основал Мет?
Идејата за изградба на Метрополитен музеј на уметноста датира од 1866 година, кога група Американци во Париз одлучија да создадат „национална институција и галерија на уметност“ што ќе им донесе уметност и уметничко образование на американскиот народ. Адвокат по име Џон Џеј првично го предложи музејот и беше оној што навистина ја реализираше идејата.
По враќањето во Соединетите Држави од Франција, Џеј веднаш се впушти во работа со помош на Клубот на Унијата во Њујорк за да ги собере граѓанските лидери, бизнисмените, уметниците, колекционерите на уметнички дела и филантропите. Само три години подоцна, на 13 април 1870 година, Метрополитен музеј на уметност беше основан и отворен за јавноста. Тие нема да го добијат својот прв предмет, римски саркофаг, сè до ноември истата година.
Дела од Реноар, Сезан и Матис во вредност од околу 10 милиони долари беа неодамна украдени од еден живописен музеј во рурална средина – но тие се далеку од првите вредни уметнички дела што исчезнаа.

Кој го дизајнираше Метрополитен музејот?
Музејот е хармонична сложувалка од различни згради и архитектонски стилови. Архитектите Калверт Вокс и Џејкоб Реј Молд ја дизајнираа првичната рускинска готска структура, која сè уште е видлива во крилото Роберт Леман.
Како што растеше уметничката колекција на Мет, така растеше и структурата. Му благодариме на основачот на музејскиот попечител и познатиот архитект Ричард Морис Хант за фасадата на Петтата авенија „Бо-Артс“ и Големата сала што сите ја знаеме и ја сакаме. Овој нов додаток беше отворен за јавноста во 1902 година и според „Ивнинг пост“ се сметаше за „единствената јавна зграда во последниве години која по достоинство и величественост се приближува до музеите од стариот свет“.
Што и кога е Мет Гала?
Мет Гала е ексклузивен годишен настан за собирање средства што му користи на Институтот за костими на Мет. Настанот од А-листата историски се одржува првиот понеделник во мај. Оваа година ќе се одржи на 4 мај.
Која е темата на овогодинешната Мет Гала?
Галата го означува отворањето на новата пролетна изложба на Институтот за костими, која го диктира кодексот на облекување за посетителите. Овогодинешната изложба е насловена како „Уметност на костими“, а кодексот на облекување на Гала е „Модата е уметност“.
Каде во Мет се одржува Мет Гала?
Откако гостите ќе се искачат по иконските скали на Мет, главниот настан се одржува во Големата сала, новата изложба на Институтот за костими и Храмот Дендур.
Кој ја започна Мет Гала?
Американската модна публицистка Елеонор Ламберт ја основа Мет Гала во 1948 година. Настанот се одржа за да се соберат пари за Институтот за костими, кој во тоа време беше сосема нов во музејот. Првично беше интимна полноќна вечера за високото општество позната како Забава на годината. Оттогаш, настанот прерасна во ексклузивниот спектакл што е денес.
Воведувањето на теми и доаѓањето на ѕвездите
Мет Гала почна да добива тематска рамка во текот на 1970-тите, кога легендарната уредничка на Вог, Дајана Вриланд, стана специјален советник на Институтот, позиција што ја имаше од 1972 до 1989 година. Првата тематска Гала се одржа во 1973 година како ретроспектива посветена на Кристобал Баленсијага, една година по неговата смрт.
Меѓу позначајните теми од овој период беа изложбата инспирирана од Русија, за која Вриланд носеше словенска облека, и тема од Стариот Холивуд, за која пејачката Шер се појави од глава до пети со шишки. Вриланд е исто така заслужна за поканата на повеќе познати личности на настанот, вклучувајќи ја и првата дама Џеки Кенеди, која беше копретседател на настанот од 1977 до 1978 година.

Откако Ана Винтур ја презеде организацијата во 1995 година, настанот доби дополнително значење и почна да собира водечки имиња од светот на филмот, спортот, бизнисот и музиката. Како што напиша нејзината биографка Ејми Одел за „Тајм“ во 2022 година, Мет Гала не е само прослава на Институтот за костими, туку и доказ за влијанието на Винтур во модната индустрија.
Спектакл на мода и порака
Под водство на Винтур, Мет Гала стана еден од најексклузивните модни настани во годината. Секоја година, гостите пристигнуваат облечени во согласност со темата, или барем со нејзино толкување.
Облеките често носат дополнителни значења. Фустанот на принцезата Дијана, сличен на долна облека од свила во сина боја, на Мет Гала во 1996 година, е протолкуван како „фустан за одмазда“, бидејќи го носеше истата година кога се разведе од принцот Чарлс. Обожавателите на настанот сè уште се сеќаваат на Ријана облечена како Папа во 2018 година, додека екстраваганцијата можеби достигна врв во 2023 година, кога Доџа Кет се појави со мачкини уши.

Кои се домаќинките годинава на Мет Гала?
Бијонсе, Никол Кидман, Венус Вилијамс и Ана Винтур се копретседатели на Мет Гала во 2026 година.
Колку пари собира Мет Гала?
Минатата година, галата собра рекордни 31 милион долари, најмногу собрани во 77-годишната историја на настанот.