Ли Кечијанг, поранешен премиер на Кина и мотор на реформите, почина на 68 години

Поранешниот кинески премиер Ли Кечијанг ненадејно почина на 68-годишна возраст, јавуваат кинеските државни медиуми. Ли имаше срцев удар и почина во Шангај рано во петокот, според кинеската новинска агенција Ксинхуа.

„Другарот Ли Кечијанг, додека одмараше во Шангај во последните денови, доживеа ненадеен срцев удар на 26 октомври и откако не успеаја сите напори да биде оживеан, почина во Шангај десет минути по полноќ на 27 октомври“, објави државната телевизија ЦЦТВ.

Набљудувачите рекоа дека Ли ќе остане запаметен како поборник за послободен пазар, но и како симбол на политичката алтернатива настрана од автократскиот подем на Ши Џинпинг.

Ли беше премиер – втора највисока позиција во политичкиот систем на Кина – една деценија од 2013 година додека не беше заменет од Ли Чијанг во март.

„Без разлика како се менуваат меѓународните ветрови и облаци, Кина непоколебливо ќе го прошири своето отворање“, рече Ли во март, на неговото последно јавно појавување на прес-конференција. „Реката Јангце и Жолтата река нема да течат наназад.

Во знак на тоа како властите се справуваат со веста за неговата смрт, некои корисници на социјалните мрежи објавија дека биле блокирани да објавуваат снимки од неговите изјави. Во минатото, настаните на жалост по смртта на поранешните лидери беа користени од луѓето за да изразат незадоволство од актуелниот режим.

Се веруваше дека Ли е популарен меѓу кинескиот народ и функционери, дури и по неговото сменување од премиерската функција. Сметан како претпочитан наследник на поранешниот лидер Ху Џинтао како претседател, тој беше занемарен кога раководството го избра Ши Џинпинг во 2012 година. Ли и Ху беа членови на ривалската фракција на Ши во рамките на кинеската комунистичка партија, но нејзината група беше турната настрана во последниве години бидејќи Ши ја консолидираше својата лична моќ и ги намести сојузниците на клучни позиции.

Син на локален функционер во сиромашната провинција Анхуи, Ли бил испратен на село да работи како физички работник за време на Културната револуција. Тој дипломираше право на Универзитетот во Пекинг, каде што соучениците велат дека ја прифатил западната и либералната политичка теорија, преведувајќи книга за правото од британски судија.

Но, тој стана поправоверен откако се приклучи на функционерскиот ешалон во средината на 80-тите, работејќи како бирократ додека неговите поранешни соученици протестираа на плоштадот Тјенанмен во 1989 година.

Во 1998 година тој стана најмладиот гувернер на Кина, назначен во густо населената централна провинција Хенан, каде што подоцна стана секретар на партијата. По престојот како шеф на партијата во северната провинција Лијаонинг, тој беше унапреден во вицепремиер под водство на поранешниот премиер Вен Џијабао од 2008 до 2013 година и го надгледуваше економскиот развој и макроекономското управување.

Тој беше меѓународно познат делумно по „Индексот Ли Кечијанг“, термин што го измисли „Економист“ за неформално мерење на економскиот напредок на Кина. Тоа беше засновано на протечениот разговор помеѓу Ли и американски дипломат кога Ли беше шеф на партијата во Лијаонинг. Ли, наводно, рекол дека бројките за БДП на покраината се „неверодостојни“ и сугерира дека може да се направи појасна слика од потрошувачката на електрична енергија, железничкиот товар и податоците за банкарските заеми.

За време на неговата проштална турнеја низ министерствата претходно оваа година, Ли ги обнови повиците за економски реформи, а видеата на кои тој посетува некои одделенија и беше срдечно пречекан подоцна беа цензурирани од кинеските социјални медиуми. (Според агенциите)