Голема победа на премиерката Каја Калас на изборите во Естонија
Тоа е триумф на на еден од најпроукраинските гласови на ЕУ и НАТО
Естонскaта премиерка Каја Калас извојува убедлива победа на парламентарните избори, што е триумф на еден од најпроукраинските гласови на ЕУ и НАТО.
Либералната Реформска партија на Калас се најде на првото место на гласањето во неделата, освојувајќи 37 места од 101 во естонскиот парламент и ставајќи ја во пол-позиција да продолжи како премиер и да формира нова коалиција. Екстремно десничарската националистичка партија Екре се најде на второто место, нејзиното најдобро рангирање досега, иако загуби две места за да заврши со 17 пратеници.
Естонија, земја со 1,3 милиони жители која граничи со Русија, е еден од најгласните поддржувачи на Украина во ЕУ. Калас силно ја критикува Русија по целосната инвазија на Москва на Украина минатата година. Нејзините чести појавувања во меѓународните медиуми обезбедија Естонија да ја надмине својата тежина бидејќи ги притиска другите лидери да испратат повеќе оружје во Украина, да воведат големи санкции кон Русија и да ја зајакнат одбраната на трите балтички држави.
Претседателот Алар Карис во понеделникот ги повика парламентарните партии брзо да се договорат за нова коалиција. „Сегашната ситуација не фаворизира долг период на неизвесност меѓу владата во заминување која ги пакува куферите и новата коалиција која започнува“, рече непартискиот претседател.
Убедливата победа на Калас – Реформската партија доби уште три места и го зголеми својот дел од гласовите – ѝ дава неколку можности за обезбедување мнозинство во парламентот, вклучително и трипартиска коалиција со две други групи наклонети кон либералите.
Реформа сега има 37 места, Екре 17, Центар 16, новата либерална партија Еести 200 – 14, а двата сегашни коалициски партнери на Калас – социјалдемократите и Исама – девет, односно осум. За мнозинство се потребни педесет и едно место.
Меѓународниот имиџ на Естонија беше нарушен и нејзиниот политички систем се разниша по изборите во 2019 година, кога Реформа, и покрај тоа што беше на прво место, не успеа да формира коалиција. Наместо тоа, Екре и партијата Центар, популарна кај големото рускојазично малцинство во Естонија, формираа контроверзна влада две години. Партијата Центар, најголемиот губитник во неделните избори, загуби 10 места.
Во нивното време додека беа на власт, националистите навредуваа многу од најблиските сојузници на Естонија, вклучително и американскиот претседател Џо Бајден и финската премиерка Сана Марин. Коалицијата пропадна во скандал пред две години, овозможувајќи ѝ на Калас конечно да формира коалиција и да се справи и со кризата со Ковид-19 и со последиците од руската инвазија на Украина.
Калас доцна во неделата рече дека Реформа ќе разговара со сите партии, но веќе ја отфрли можноста за коалиција со Екре. „Многу сме благодарни за вашата оценка за нашата работа“, додаде таа.
Естонија ги притиска своите сојузници од НАТО да објават засилено воено присуство во балтичките земји кога ќе се сретнат на самитот во Вилнус во Литванија во јули. Калас за „Фајненшл тајмс“ минатата недела изјави дека западното единство станува потешко за одржување, но дека поддршката за Украина треба да продолжи сѐ додека таа не победи во војната против Русија. (Фајненшел тајмс)